Dāṭhāvaṃso

Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa

1.

Visāradaṃ vādapathāti vattinaṃ,

Tilokapajjotamasayhasāhinaṃ;

Asesa ñeyyāvaraṇappahāyinaṃ,

Namāmi satthāramanantagocaraṃ.

2.

Tiloka nāthappabhavaṃ bhayāpahaṃ,

Visuddhavijjācaraṇehi sevitaṃ;

Papañca saṃyojanabandhanacchidaṃ,

Namāmi dhammaṃ nipuṇaṃ sududdasaṃ.

3.

Pasādamattena’pi yattha pāṇino,

Phūsanti dukkhakkhayamaccutaṃ padaṃ;

Tamāhuṇeyyaṃ susamāhitindriyaṃ,

Namāmi saṅghaṃ munirājasāvakaṃ.

4.

Vibhusayaṃ kāḷakanāgaranva yaṃ,

Parakkamo kāruṇiko camūpati;

Gavesamāno jinasāsanassa yo,

Virūḷhimatthañca janassa patthayaṃ.

5.

Sudhāmayūkhāmala paṇḍuvaṃsajaṃ,

Virūḷhasaddhaṃ munirājasāsane;

Piyaṃ vadaṃ nītipathānuvattiniṃ,

Sadā pajānaṃ janikaṃ’va mātaraṃ.

6.

Piyaṃ parakkantibhujassa rājino,

Mahesi maccunnatakhuddhisampadaṃ;

Vidhāya līlāvatimicchitatthadaṃ,

Asesa laṅkātalarajjalakkhiyaṃ.

7.

Kumāramārādhitasādhumantinaṃ,

Mahādayaṃ paṇḍunarinda vaṃsajaṃ;

Vidhāya saddhaṃ madhurindanāmakaṃ,

Susikkhītaṃ pāvacane kalāsu ca.

8.

Narindasuññaṃ suciraṃ tisīhaḷaṃ,

Itippatītaṃ ayasaṃ apānudi;

Ciraṃ paṇītena ca civarādinā,

Susaññate saṃyamino atappayi.

9.

Ciraṭṭhitiṃ pāvacanassa icchatā,

Kataññunā vikkama buddisālinā;

Satīmatā candima bandhukittinā,

Sagāravaṃ tena’bhīyācito ahaṃ.

10.

Sadesa bhāsāya kavīhi sīhaḷe,

Katampi vaṃsaṃ jinadantadhātuyā;

Niruttiyā māgadhikāya vuddhiyā,

Karomi dīpantaravāsinaṃ api.

11.

Jīno’yamiddhe amaravhaye pure,

Kadāci hutvāna sumedhanāmako;

Savedavedaṅgavibhāgakovido,

Mahaddhane vippakulamhi māṇavo.

12.

Ahañhi jātibyasanena pīḷito,

Jarābhibhuto maraṇena otthaṭo;

Sivaṃ padaṃ jātijarādinissaṭaṃ,

Gavesayissaṃ’ti raho vicintiya.

13.

Anekasaṅkhaṃ dhanadhaññasampadaṃ,

Patiṭṭhapetvā kapaṇesi duccajaṃ;

Anappake pemabharānubandhino,

Vihāya mitte ca suteca bandhave.

14.

Pahāya kāme nikhile manorame,

Gharābhinikkhamma himācalantike;

Mahīdharaṃ dhammikanāma vissutaṃ,

Upecca nānātarurājibhusitaṃ.

15.

Manonukūle surarājanimmīte,

Asammigānaṃ agatimhi assame;

Nivattacīro ajinakkhipaṃ vahaṃ,

Jaṭādharo tāpasa vesamaggahī.

16.

Susaññatattoparivāri tindriyo,

Phalāphalādīhi pavattayaṃ tanuṃ;

Gato abhiñgñāsu ca pāramiṃ vasī,

Tahiṃ samāpatti sukhaṃ avindi so.

17.

Susajjite rammapurādhivāsinā,

Mahājanena’ttamanena añjase;

Pathappadese abhiyantamattano,

Aniṭṭhiteyeva sumedha tāpaso.

18.

Agādhañeyyodadhīpāradassinaṃ,

Bhavantaguṃ nibbanathaṃ vināyakaṃ;

Anekakhīṇāsavalakkhasevitaṃ,

Kadā ci dīpaṅkarabuddhamaddasa.

19.

Tato sasaṅghassa tilokabhattuno,

Pariccajitvāna tanumpi jīvitaṃ;

Pasārayitvāna jaṭājinādikaṃ,

Vidhāya setuṃ tanumeva pallale.

20.

Anakkamitvā kalalaṃ mahādaye,

Sabhikkhuko gaccatu piṭṭhiyā iti;

Adhiṭṭhahitvāna nipannako tahiṃ,

Anātha metaṃ tibhavaṃ samekkhiya.

21.

Dayāya sañcoditamānaso jane,

Bhavaṇṇavā uddharituṃ dukhaddite;

Akāsi sambodhipadassa pattiyā,

Mahābhinīhāramudaggavikkamo.



我来为您翻译《佛牙舍利史》(Dāṭhāvaṃso)：
礼敬世尊、阿罗汉、正等正觉者
1
我礼敬导师，他是辩才无畏者，
三界明灯，具无与伦比之力，
断尽一切所知障碍，
行境无边际。
2
我礼敬微妙难见的法，
三界怙主所说，能除怖畏，
为清净明行所依止，
能断戏论与结缚。
3
我礼敬圣僧，牟尼王之声闻，
诸根善调伏，堪受供养，
众生仅凭信心，
即能触证无死苦尽之境。
4
为了寻求佛陀教法，
为了众生利益增长，
具大悲心的统帅帕拉克马(Parakkama)，
装饰着迦腊迦那(Kāḷakana)族系。
5
他出身清净月光般的般度族，
于牟尼王教法信心增长，
言语温和，遵循正道，
恒常如慈母爱护子民。
6
他是帕拉克马王所钟爱，
王后丽拉瓦蒂(Līlāvatī)具殊胜德行，
赐予众人所愿，
统领全兰卡王国。
7
王子善事大臣，
具大慈悲，出身般度王族，
信心具足，名为摩度林达(Madhurinda)，
善学三藏与世间技艺。
8
他消除了三僧伽罗(现斯里兰卡)长期无王的耻辱，
并以上等衣物等物品，
长期供养具戒律的修行者，
使他们满足。
9
为使正法久住，
具恩智勇的月亲(Candimabandhu)，
具念智慧，
恭敬地向我请求。
10
虽然诗人已用僧伽罗语，
撰写佛牙舍利史，
我仍用摩揭陀语，
为其他地区居民增益而著述。
11
这位胜者曾在天城(Amaravati)繁盛时，
转生为名叫苏美达(Sumedha)的青年，
精通吠陀及其支分，
出身富有婆罗门家族。
12
他独自思惟：
"我为生苦所逼迫，
为衰老所压迫，死亡所笼罩，
我当寻求离脱生老等的寂静境界。"
13
他将难舍的无量财富谷物，
布施给贫穷者，
舍弃充满深情的
亲朋好友及子女亲眷。
14
舍弃一切可意欲乐，
离家来到雪山附近，
到达以正法闻名，
众多树王庄严的大山。
15
在天王所造如意，
野兽不至的隐居处，
他披树皮衣，着鹿皮，
蓄着螺髻，成为苦行者。
16
他善摄六根，
以果实等维持生命，
成就神通自在，
在那里享受禅定之乐。
17
当美丽城市的居民，
欢喜地庄严道路时，
苏美达苦行者
尚未完成自己的道路。
18
他见到了燃灯佛，
他是见到甚深智慧彼岸者，
超越轮回，离诸烦恼，导师，
为无量漏尽者所随侍。
19
为三界怙主及其僧团，
舍弃身命，
铺展螺髻与鹿皮等，
以自身在泥潭中搭桥。
20
发愿说："愿大悲者
与比丘众不踏泥泞从我背上走过"，
如此立愿后卧于彼处，
观察三有皆无依怙。
21
为怜悯众生故，心意激发，
为救拔沉溺苦海的有情，
为证得菩提，
他发起大誓愿，精进勇猛。

22.

Atho viditvā vasino tamāsayaṃ,

Adāsi so vyākaraṇaṃ mahāmuni;

Tato puraṃ tamhi tathāgate gate,

Sayaṃvasī sammasi pāramiguṇe.

23.

Tato ca kappānamalīnavikkamo,

Asaṃkhiye so caturo salakkhake;

Tahiṃ tahiṃ jātisu bodhipācane,

Visuddhasambhāraguṇe apūrayi;

Athābhijāto tusite mahāyaso,

Visuddhasambodhipadopaladdhiyā;

Udikkhamāno samayaṃ dayādhano,

Ciraṃ vibhutiṃ anubhosi sabbaso.

25.

Sahassasaṅkhā dasacakkavālato,

Samāgatānekasurādhipādihi;

Udaggudaggehi jinattapattiyā,

Sagāravaṃ so abhigamma yācito.

26.

Tato cavitvā kapiḷavhaye pure,

Sadā sato sakyakulekaketuno;

Ahosi suddhodanabhumibhattuno,

Mahādimāyāya mahesiyā suto.

27.

Vijātamatto’va vasundharāya so,

Patiṭṭhahitvāna disā vilokayī;

Tadā ahesuṃ vivaṭaṅganā disā,

Apūjayuṃ tattha ca devamānusā.

28.

Ādhārayuṃ ātapavāraṇādikaṃ,

Adissamānāva nabhambhi devatā;

Padāni so satta ca uttarāmukho,

Upecca nicchārayi vācamāsabhiṃ.

29.

Yathatthasiddhattakumāranāmako,

Mahabbalo yobbanahāriviggaho;

Ututtayānucchavikesu tīsu so,

Nubhosi pāsādavaresu sampadaṃ.

30.

Kadāci uyyānapathe jarāhataṃ,

Tathāturaṃ kālakatañca saṃyamiṃ;

Kamena disvāna virattamānaso,

Bhavesu so pabbajituṃ akāmayi.

31.

Sapupphadīpādīkarehi rattiyaṃ,

Purakkhato so tidivādhivāsihi;

Sachannako kantakavājiyānato,

Tato mahākāruṇiko’bhinikkhami.

32.

Kamena patvāna anomamāpagaṃ,

Sudhotamuttāphalahārisekate;

Patiṭṭhahitvā varamoḷibandhanaṃ,

Sitāsilūnaṃ gagane samukkhipī.

33.

Paṭiggahetvā tidasānamissaro,

Suvaṇnacaṅgoṭavarena taṃ tadā;

Tiyojanaṃ nīlamaṇīhi cetiyaṃ,

Akāsi cūḷāmaṇimattano pure.

34.

Tato ghaṭīkārasarojayoninā,

Samāhaṭaṃ dhārayī cīvarādikaṃ;

Atho sakaṃ vatthayugaṃ nabhatthale,

Pasatthavesaggahaṇo samukkhipī.

35.

Paṭiggahetvāna tamambujāsano,

Mahiddhiko bhattibharena codito;

Sake bhave dvādasayojanaṃ akā,

Maṇīhi nīlādihi dussacetiyaṃ.

36.

Susaññatatto satimā jitindriyo,

Vinītaveso rasagedhavajjito;

Chahāyanāneva anomavikkamo,

Mahāpadhānaṃ padahittha dukkaraṃ.

37.

Visākhamāsassatha puṇṇamāsiyaṃ,

Upecca mūlaṃ sahajāya bodhiyā;

Tiṇāsane cuddasahatthasammite,

Adhiṭṭhahitvā vīriyaṃ nisajji so.

38.

Avattharantiṃ vasudhaṃca ambaraṃ,

Virūpavesaggahaṇena bhiṃsanaṃ;

Pakampayanto sadharādharaṃ mahiṃ,

Jino padose’jini māravāhiṇiṃ.

39.

Surāsurabrahmagaṇehi sajjite,

Jagattaye pupphamayagaghikādinā;

Pavattamāne suradundubhissare,

Abujjhibodhiṃ rajanīparikkhaye.

40.

Tadā pakampiṃsu saselakānanā,

Sahassasaṃkhā dasalokadhātuyo;

Agañji so loṇapayodhi sādhutaṃ,

Mahāvabhāso bhuvanesu pattharī.

41.

Labhiṃsu andhā vimale vilocane,

Suṇiṃsu sadde badhirāpi jātiyā;

Lapiṃsu mūgā vacanena vaggunā,

Cariṃsu khelaṃ padasā’va paṅgulā.

42.

Bhaviṃsu khujjā ujusommaviggahā,

Sikhī’pi nibbāyi avīciādisu;

Apāgamuṃ bandhanato’pi jantavo,

Khudādikaṃ petabhavā apakkamī.

43.

Samiṃsu rogavyasanāni pāṇinaṃ,

Bhayaṃ tiraccānagate na pīḷayī;

Janā ahesuṃ sakhilā piyaṃvadā,

Pavattayuṃ koñcanadaṃ mataṅgajā.



我来翻译这一段《佛牙舍利史》：
22
大牟尼知晓他的心愿，
于是为他授记；
如来前往城中后，
他自在思惟波罗蜜功德。
23
此后他以不退转的精进，
历经四阿僧祇又十万劫，
在每一世中修习菩提，
圆满清净资粮功德。
24
之后这位大名称者生于兜率天，
为证得清净菩提，
具大悲者等待时机，
长久享受一切富贵。
25
从万个世界，
集聚无量天主等，
以至诚心为求胜者果位，
恭敬前来祈请。
26
之后他转生迦毗罗卫城（今尼泊尔蓝毗尼），
成为释迦族唯一旗帜，
为净饭王
与大夫人摩耶的儿子。
27
甫一出生即立于大地，
观察四方，
当时诸方虚空开敞，
天人于此供养。
28
诸天虽不可见却在空中，
撑持伞盖等物；
他向北行七步，
发出雄狮般的声音。
29
名为悉达多的太子，
具大力，青春姿容吸引人，
在三季节相应的
三座殊胜宫殿中享受圆满。
30
一次在游园路上见到衰老者，
又见病者、死者与修行者，
渐次目睹后心生厌离，
他想要出家离开诸有。
31
夜晚由手持花灯等的
诸天神前导，
与车匿同乘骏马，
大悲者由此出离。
32
渐次抵达阿诺摩河（今Aumi河），
其清净水光如珍珠；
解下殊胜头冠，
剪断青丝抛向空中。
33
忉利天之主
以殊胜金筐接取，
在自己的城中造了
三由旬高的青玉发塔。
34
之后他披上由
陶师梵天带来的袈裟等物；
然后将自己的衣物
抛向空中，换上殊胜装束。
35
莲座天主具大神通，
以虔诚心接取彼衣，
在自己的住处造了
十二由旬高的青等宝石衣塔。
36
他善摄己心，具正念，降伏诸根，
威仪调柔，远离味着，
具无上精进，
修习六年难行苦行。
37
在毗舍佉月（印度历四五月间）圆月日，
来到俱生菩提树下，
在十四腕尺高的
草座上发起精进安坐。
38
魔军遮蔽大地与虚空，
现可怖异相，
震动山河大地，
胜者于日暮降伏魔军。
39
当天、阿修罗、梵天众
以花鬘等庄严三界，
天鼓声响起时，
他于夜尽证悟菩提。
40
当时具山林的
万个世界震动，
咸海发出悦耳声响，
大光明遍满诸世界。
41
盲者得清净眼目，
天生聋者得闻声音，
哑者能言语动听，
跛者能行走自如。
42
驼背者得端正身形，
阿鼻等地狱火息灭，
众生从束缚中解脱，
饿鬼道的饥渴等离去。
43
众生的病苦消除，
恐惧不再逼迫畜生，
人人说话和善可亲，
大象发出婉转鸣声。

44.

Hayā ca hesiṃsu pahaṭṭhamānasā,

Nadiṃsu sabbā sayameva dundubhī;

Raviṃsu dehābharaṇāni pāṇinaṃ,

Disā pasīdiṃsu samā samantato.

45.

Pavāyi mando sukhasītamāruto,

Pavassi megho’pi akālasambavo;

Jahiṃsu ākāsagatiṃ vihaṅgamā,

Mahiṃ samubhijjajalaṃ samuṭṭhahī.

46.

Asandamānā’va ṭhitā savantiyo,

Nabhe virociṃsu asesajotiyo;

Bhavā ahesuṃ vivaṭā samantato,

Janassa nāsuṃ vacanūpapattiyo.

47.

Samekkhataṃ nāvaraṇā nagādayo,

Pavāyi gandho api dibbasammato;

Dumā ahesuṃ phalapuppha dhārino,

Ahosi channo kamalehi aṇṇavo.

48.

Thalesu toyesu ca pupphamānakā,

Vicittapupphā vikasiṃsu sabbathā;

Nirantaraṃ pupphasugandhavuṭṭhiyā,

Ahosi sabbaṃ vasudhambarannaraṃ.

49.

Nisajja pallaṅkavare tahiṃ jino,

Sukhaṃ samāpattivihārasambhavaṃ;

Tato’nubhonto sucirābhipatthitaṃ,

Dināni satteva atikkamāpayī.

50.

Samuppatitvā gagaṇaṅganaṃ tato,

Padassayitvā yamakaṃ mahāmuni;

Sapāṭihīraṃ tidivādhivāsinaṃ,

Jinattane saṃsayitaṃ nirākari.

51.

Athotaritvāna jayāsanassa so,

Ṭhito’va pubbuttarakaṇṇanissito;

Dināni sattānimisena cakkhunā,

Tamāsanaṃ bodhitaruṃca’pūjayi.

52.

Atha’ntarāḷe maṇicaṅkame jino,

Ṭhitappadesassa ca āsanassa ca;

Mahārahe devavarābhinimmite,

Dināni satteva akāsi vaṅkamaṃ.

53.

Tato disāyaṃ aparāya bodhiyā,

Upāvisitvā ratanālaye jino;

Samantapaṭṭhānanayaṃ vicintayaṃ,

Dināni satteva savītināmayi.

54.

Viniggato satthusarīrato tadā,

Jutippabandho paṭibandhavajjito;

Pamāṇasuññāsu ca lokadhātusu,

Samantato uddhamadho ca pattharī.

55.

Vaṭassa mūle ajapālasaññino,

Sukhaṃ phusanto pavivekasambhavaṃ;

Vināyako satta vihāsi vāsare,

Anantadassī surarājapūjito.

56.

Vihāsi mūle mucalindasākhino,

Nisajja bhogāvalimandirodare;

Vikiṇṇapupphe mucalindabhogino,

Samādhinā vāsarasattakaṃ jino.

57.

Dume’pi rājāyatane samādhinā,

Vihāsi rattindiva sattakaṃ muni;

Sahassanetto atha dantapoṇakaṃ,

Mukhodakañcāpi adāsi satthuno.

58.

Tato mahārājavarehi ābhataṃ,

Silāmayaṃ patta catukkamekakaṃ;

Vidhāya matthaṃ madhupiṇḍikaṃ tahiṃ,

Paṭiggahetvāna savāṇijāhaṭā.

59.

Katannakicco saraṇesu te ubho,

Patiṭṭhapetvāna tapassubhallike;

Adāsi tesaṃ abhipūjituṃ sakaṃ,

Parāmasitvāna siraṃ siroruhe.

60.

Vaṭassamule ajapālasaññino,

Sahampatībrahmavarena yācito;

Janassa kātuṃ varadhammasaṅgahaṃ,

Agañchi bārāṇasimekako muni.

61.

Gantvā so dhammarājā vanamisipatanaṃ saññatānaṃ niketaṃ,

Pallaṅkasmiṃ nisinno tahimavicalitaṭṭhānasampāditamhi;

Āsāḷhe puṇṇamāyaṃ sitaruciruciyā jotite cakkavāḷe,

Devabrahmādikānaṃ duritamalaharaṃ vattayi dhammacakkaṃ.

62.

Sutvā saddhammamaggaṃ tibhūvanakuharābhogavitthārikaṃ taṃ,

Aññākoṇḍaññanāmadvijamunipamukhāṭṭhārasabrahmakoṭī;

Aññāsuṃ maggadhammaṃ parimitarahite cakkavāḷe uḷāro,

Obhāso pātubhuto sapadi bahuvidhaṃ āsi accherakañca.

Paṭhamo paricchedo.

63.

Tato paṭṭhāya so satthā vinento devamānuse,

Bodhito phussamāsamhi navame puṇṇamāsiyaṃ.

64.

Laṅkamāgamma gaṅgāya tīre yojanavitthate,

Mahānāgavanuyyāne āyāmena tiyojane.



我来翻译这一段《佛牙舍利史》：
44
诸马欢喜心悦鸣叫，
所有鼓声自然响起，
众生身上饰物发光，
四方普遍清净平和。
45
吹起柔和舒适凉风，
非时之云降下雨水，
飞鸟停止空中飞行，
地下涌出清净之水。
46
诸河流水自然停止，
空中所有星辰发光，
诸有遍处豁然开显，
众生言语不再争执。
47
诸山等物清净无碍，
天界妙香四处飘散，
诸树开花结果累累，
莲花遍布覆盖海面。
48
陆地水中所生莲花，
种种异花尽皆开放；
不断降下花香之雨，
遍满大地虚空人间。
49
胜者安坐殊胜跏趺，
享受禅定所生之乐，
体验长久所期盼者，
如是度过七日时光。
50
大牟尼升至虚空中，
示现双神变神通力，
以其神迹令诸天众，
断除对胜者的疑惑。
51
之后从胜座下来，
站立东北角依止处，
七日以不眨的眼睛，
供养彼座及菩提树。
52
之后胜者于宝石步道，
在所站之处与座位间，
天主所造殊胜之处，
行走经过七日时光。
53
之后胜者于菩提树西方，
安坐宝殿之中，
思惟圆满智慧法门，
如是度过七日时光。
54
那时从导师身上，
放出无障碍光明，
遍照无量世界，
上下四方普遍散布。
55
在名为牧羊人的榕树下，
享受独处所生之乐，
导师住了七日，
受到天主的供养。
56
胜者安坐于目真邻陀树下，
在其盘绕成殿堂的蛇身中，
目真邻陀龙王散布鲜花，
以禅定度过七日时光。
57
牟尼于王树下以禅定，
度过七日七夜时光；
帝释天王献上牙枝，
并献上漱口之水。
58
之后四大天王献上
四个石钵合为一个，
其中盛放蜜团，
接受商人所献之物。
59
事毕后将二商人
安立于皈依之中，
施与己之头发供养，
抚摸他们的头顶。
60
在牧羊人榕树下，
应大梵天之请求，
为向众生传授殊胜法，
牟尼独自前往波罗奈城。
61
法王前往仙人坐落处的鹿野苑，
安坐不动所设跏趺座上，
于阿娑罗月圆之日，光明照耀世界时，
为天梵等转无垢法轮除众苦。
62
听闻遍及三界广大的正法道，
以阿若憍陈如为首的十八俱胝梵天，
了悟圣道，无量世界中，
殊胜光明顿时显现，种种奇迹出现。
第一品终
63
此后导师教化天人，
自证悟至补沙月（印度历十二月至一月间）
第九月圆之日。
64
来到楞伽（今斯里兰卡），
于恒河岸边一由旬宽，
大龙林园中，
长三由旬处。

65.

Yakkhānaṃ samitiṃ gantvā ṭhatvāna gagane tahiṃ;

Vātandhakāravuṭṭhihi katvā yakkhe bhayaddite.

66.

Laddhābhayehi yakkhehi tehi dinnāya bhumiyā;

Cammakhaṇḍaṃ pasāretvā nisīditvāna taṅkhaṇe.

67.

Cammakhaṇḍaṃ padittaggi jālāmālāsamākulaṃ;

Iddhiyā vaḍḍhayitvāna yāva sindhuṃ samantato.

68.

Javena sindhuvelāya rāsibhute nisācare;

Giridīpamidhānetvā patiṭṭhāpesi te tahiṃ.

69.

Desayitvā jino dhammaṃ tadā devasamāgame;

Bahunnaṃ pāṇakoṭīnaṃ dhammābhisamayaṃ akā.

70.

Mahāsumanadevassa sele sumanakūṭake;

Datvā namassituṃ kese agā jetavanaṃ jino.

71.

Patiṭṭhapetvā te satthu nisinnāsanabhumiyaṃ;

Indanīlamayaṃ thūpaṃ karitvā so apūjayi.

72.

Nissāya maṇipallaṅkaṃ pabbataṇṇavavāsino;

Disvā yuddhatthike nāge cūḷodara mahodare.

73.

Bodhito pañcame vasse cittamāse mahāmuni;

Uposathe kālapakkhe nāgadīpamupāgamī.

74.

Tadā samiddhisumano devo jetavane ṭhitaṃ;

Attano bhavanaṃyeva rājāyatanapādapaṃ.

75.

Indanīladdikūṭaṃ’va gahetvātuṭṭhamānaso;

Dhārayitvā sahāgañchi chattaṃ katvāna satthuno.

76.

Ubhinnaṃ nāgarājūnaṃ vattamāne mahāhave;

Nisinno gagane nātho māpayittha mahātamaṃ.

77.

Ālokaṃ dassayitvātha assāsetvāna bhogino;

Sāmaggikaraṇaṃ dhammaṃ abhāsi purisāsabho.

78.

Asītikoṭiyo nāgā acalambudhivāsino;

Patiṭṭhahiṃsu muditā sīlesu saraṇesu ca.

79.

Datvāna maṇipallaṅkaṃ satthuno bhujagādhipā;

Tatthāsīnaṃ mahāvīraṃ annapānehi tappayuṃ.

80.

Patiṭṭhapetvā so tattha rājāyatanapādapaṃ;

Pallaṅkaṃ tañca nāgānaṃ adāsi abhipūjituṃ.

81.

Bodhito aṭṭhame vasse vesākhe puṇṇamāsiyaṃ;

Maṇiakkhikanāmena nāgindena nimantito.

82.

Nāgarājassa tasseva bhavanaṃ sādhu sajjītaṃ;

Kalyāṇiyaṃ pañcabhikkhū satehi saha āgami.

83.

Kalyāṇicetiyaṭṭhāne kate ratana maṇḍape;

Mahārahamhi pallaṅke upāvisi narāsabho.

84.

Dibbehi khajjabhojjehi sasaṅghaṃ lokanāyakaṃ;

Santappesi phaṇindo so bhujaṅgehi purakkhato.

85.

Desayitvāna saddhammaṃ saggamokkhasukhāvahaṃ;

So satthā sumane kūṭe dassesi padalañchanaṃ.

86.

Tato pabbatapādamhi sasaṅgho so vināyako;

Divāvihāraṃ katvāna dīghavāpiṃ upāgami.

87.

Thūpaṭṭhāne tahiṃ buddho sasaṅgho’bhinisīdiya;

Samāpatti samubabhutaṃ avindi asamaṃ sukhaṃ.

88.

Mahābodhitaruṭṭhāne samādhiṃ appayi jino;

Mahāthūpappadese ca viharittha samādhinā.

89.

Thūpārāmamhi thūpassa ṭhāne jhānasukhena so;

Sabhikkhusaṅgho sambuddho muhuttaṃ vītināmayī.

90.

Silāthupappadesamhi ṭhatvākālāvidū muni;

Deve samanusāsitvā tato jetavanaṃ agā.

91.

Agiddho lābhasakkāre asayhamavamānanaṃ;

Sahanto kevalaṃ sabba lokanittharaṇatthiko.

92.

Saṃvaccharāni ṭhatvāna cattāḷīsañca pañca ca;

Desayitvāna suttādi navaṅgaṃ satthusāsanaṃ.

93.

Tāretvā bhavakantārā jane saṅkhyātivattino;

Buddhakiccāni sabbāni niṭṭhāpetvāna cakkhumā.

94.

Kusinārāpure raññaṃ mallānamupavattane;

Sālavanamhi yamakasālarukkhānamantare.

95.

Mahārahe supaññatte mañce uttarasīsakaṃ;

Nipanno sīhaseyyāya vesākhe puṇṇamāsiyaṃ.

96.

Desetvā paṭhame yāme mallānaṃ dhammamuttamaṃ;

Subhaddaṃ majjhime yāme pāpetvā amataṃ padaṃ.



这是完整的中文直译：
65
前往夜叉集会，立于空中之处；
以风与黑暗雨，使夜叉生恐惧。
66
夜叉获得安慰，并献出此地时；
即刻展开皮革，坐于其上之时。
67
皮革燃起火焰，光芒四处环绕；
以神通扩展至，四周直达河边。
68
迅速至河岸边，夜行者聚集处；
带至山灯之处，令其安住于彼。
69
佛陀宣说佛法，于彼天众集会；
令众多亿生灵，证悟殊胜法义。
70
对大须摩那天，须摩那山峰上；
赐发供养礼敬，胜者去祇园寺。
71
将彼等安置于，导师座位之地；
建造青玉宝塔，并作虔诚供养。
72
依止宝座之处，见山海中所住；
争斗不休之龙，小腹龙大腹龙。
73
菩提树第五年，质多月大牟尼；
布萨黑分之时，前往龙王之岛。
74
尔时善吉天神，住于祇园寺内；
取其自居处之，王园中之树木。
75
如青玉宝峰般，欢喜心意持来；
为导师撑伞盖，随同一起前来。
76
两位龙王之间，正进行大战时；
导师坐于空中，示现广大黑暗。
77
显现光明之后，安慰诸龙众已；
人中牛王宣说，和合之法教化。
78
八十亿龙众等，住于不动大海；
欢喜而得安住，戒律与皈依中。
79
龙王献宝座已，供养与世尊前；
坐于其处大雄，以食物奉侍之。
80
安置于彼处之，王园中之树木；
宝座付与龙众，以作供养之用。
81
菩提第八年时，卫塞月圆满日；
名为摩尼眼者，龙王作邀请时。
82
彼位龙王之处，善备庄严住所；
迦廉尼（现斯里兰卡科伦坡）之地，偕同五百比丘。
83
迦廉尼塔之处，建造宝庄严亭；
人中牡牛安坐，最胜殊妙宝座。
84
以天界美食饮，供养导师僧众；
龙王众前导下，蛇王虔诚供养。
85
宣说善妙正法，引至天界解脱；
导师于须摩那，峰顶留下足迹。
86
其后于山脚下，导师与诸僧众；
作昼住休憩已，往至长池之处。
87
佛陀于塔处所，与僧众共安坐；
入于禅定之乐，证得无上安乐。
88
胜者于大菩提，树处入于禅定；
于大塔之处所，亦住于三摩地。
89
塔园之塔处所，与比丘僧众共；
正觉者于此处，短暂住禅定乐。
90
石塔之所在处，知时牟尼立已；
教诫众天神后，返回祇园精舍。
91
不贪求利养敬，忍受难忍轻慢；
一切唯为度化，一切世间众生。
92
住世四十五年，宣说经教等法；
九分教随导师，教法悉皆宣说。
93
度化无数众生，越渡轮回旷野；
具眼者皆圆满，完成诸佛事业。
94
拘尸那罗城（现印度北方邦克西那揭尔）中，末罗王上园内；
娑罗双树之间，处所安然而卧。
95
最胜庄严之床，头向北方而卧；
作狮子卧姿势，卫塞月圆满日。
96
初夜为末罗众，宣说最胜之法；
中夜令须跋陀，证得不死之处。

97.

Bhikkhu pacchimayāmamhi dhammakkhandhe asesake;

Saṅgayha ovaditvāna appamāda padena ca.

98.

Paccusasamaye jhānasamāpattivihārato;

Uṭṭhāya parinibbāyi sesopādivivajjito.

99.

Mahīkampādayo āsuṃ tadā acchariyāvahā;

Pūjāvisesā vattiṃsu devamānusakā bahū.

100.

Parinibbāṇasuttante vuttānukkamato pana;

Pūjāviseso viññeyyo icchantehi asesato.

101.

Ahatehi ca vatthehi veṭhetvā paṭhamaṃ jinaṃ;

Veṭhayitvāna kappāsapicunā vihatena ca.

102.

Evaṃ pañcasatakkhattuṃ veṭhayitvāna sādhukaṃ;

Pakkhipitvā suvaṇṇāya telapuṇṇāya doṇiyā.

103.

Vīsaṃhatthasatubbedhaṃ gandhadārūhi saṅkhataṃ;

Āropayiṃsu citakaṃ mallānaṃ pamukhā tadā.

104.

Mahākassapatherena dhammarāje avandite;

Citakaṃ mā jalitthāti devadhiṭṭhānato pana.

105.

Pāmokkhā mallarājūnaṃ vāyamantopa’nekadhā;

Citakaṃ taṃ na sakkhiṃsu gāhāpetuṃ hutāsanaṃ.

106.

Mahākassapatherena adhiṭṭhānena attano;

Vatthādīni mahādoṇiṃ citakañca mahārahaṃ.

107.

Dvidhā katvāna nikkhamma sakasīse patiṭṭhitā;

Vanditā satthuno pādā yathāṭṭhāne patiṭṭhitā.

108.

Tato devānubhāvena pajjalittha citānalo;

Na masi satthudehassa daḍḍhassāsi na chārikā.

109.

Dhātuyo avasissiṃsu muttābhā kañcanappabhā;

Adiṭṭhānena buddhassa vippakinṇā anekadhā.

110.

Uṇhīsaṃ akkhakā dve ca catasso dantadhātuyo;

Iccetā dhātuyo satta vippakiṇṇā na satthuno.

111.

Ākāsato patitvāpi uggantvāpi mahītalā;

Samantā jaladhārāyo nibbāpesuṃ citānalaṃ.

112.

Therassa sāriputtassa antevāsi mahiddhiko;

Sarabhunāmako thero pabhinna paṭisambhido.

113.

Gīvādhātuṃ gahetvāna citato mahiyaṅgaṇe;

Patiṭṭhapetvā thūpamhi akā kañcukacetiyaṃ.

114.

Khemavhayo kāruṇiko khīṇasaṃyojano muni;

Citakā to tato vāmadāṭhādhātuṃ samaggahi.

115.

Aṭṭhannamatha rājunaṃ dhātuatthāya satthuno;

Uppannaṃ viggahaṃ doṇo sametvāna dvijuttamo.

116.

Katvāna aṭṭha koṭṭhāse bhājetvā sesadhātuyo;

Adāsi aṭṭharājūnaṃ taṃ taṃ nagaravāsinaṃ.

117.

Haṭṭhatuṭṭhā gahetvāna dhātuyo tā narādhipā;

Gantvā sake sake raṭṭhe cetiyāni akārayuṃ.

118.

Ekā dāṭhā surindena ekā gandhāravāsihi;

Ekā bhujaṅgarājūhi āsi sakkatapūjitā.

119.

Dantadhātuṃ tato khemo attanā gahitaṃ adā;

Dantapure kaliṅgassa brahmadattassa rājino.

120.

Desayitvāna so dhammaṃ bhetvā sabbā kudiṭṭhiyo;

Rājānaṃ taṃ pasādesi aggambhī ratanattaye.

121.

Ajjhogāḷho munindassa dhammāmatamahaṇṇavaṃ;

So narindopavāhesi malaṃ macchariyādikaṃ.

122.

Pāvussako yathā megho nānā ratanavassato;

Dāḷiddiyanidāghaṃ so nibbāpesi naruttamo.

123.

Suvaṇṇakhacitālamba muttājālehi sobhitaṃ;

Kūṭāgārasatākīṇṇaṃ taruṇādiccasannibhaṃ.

124.

Nānāratanasobhāya dudikkhaṃ cakkhumūsanaṃ;

Yānaṃ saggāpavaggassa pasādātisayāvahaṃ.

125.

Kārayitvāna so rājā dāṭhādhātunivesanaṃ;

Dhātupīṭhañca tattheva kāretvā ratanujjalaṃ.

126.

Tahiṃ samappayitvāna dāṭhādhātuṃ mahesino;

Pūjāvatthūhi pūjesi rattindivamatandito.

127.

Iti so sañcinitvāna puññasambhāra sampadaṃ;

Jahitvā mānusaṃ dehaṃ saggakāyamalaṅkari.

128.

Anujāto tato tassa kāsirājavhayo suto;

Rajjaṃ laddhā amaccānaṃ sokasallamapānudī.



这是完整的中文直译：
97
比丘于末后夜，法蕴尚未穷尽；
摄受并教诫以，不放逸之言教。
98
黎明时分出离，禅定三昧住处；
舍离余依而入，究竟圆寂涅槃。
99
大地震动等事，彼时诸多奇迹；
天人众等作诸，殊胜供养之事。
100
涅槃经中所述，次第而说法义；
殊胜供养之事，欲知悉可了知。
101
首先以新净布，包裹胜者遗体；
复以梳理柔软，棉絮周匝包裹。
102
如是五百重次，善加包裹之后；
安置于金所造，盛满油之容器。
103
二十肘高度造，香木为材所成；
末罗族众领袖，安置火葬台上。
104
大迦叶上座未，礼敬法王之前；
诸天神之决意，火葬台勿燃起。
105
末罗王众首领，虽作种种努力；
却无法使火葬，之台燃起火焰。
106
大迦叶上上座，以其自身决意；
衣等与大容器，及殊胜火葬台。
107
分为两半开启，从中显现而出；
礼敬导师双足，安住于本位置。
108
尔时因天威力，火葬台焰燃起；
导师遗体焚烧，无灰烬亦无炭。
109
遗留舍利光如，珍珠与黄金色；
依佛陀之决意，散布于诸方处。
110
顶骨与两锁骨，以及四颗牙齿；
如是七粒舍利，不随导师分散。
111
从空中降下与，从地面涌出之；
四周水流之流，熄灭火葬台火。
112
舍利弗上座之，具大神通弟子；
名为娑罗婆之，通达四无碍解。
113
取得颈部舍利，从火葬台地面；
安置于塔之中，建造护塔宝塔。
114
名为差摩慈悲，断尽结缚牟尼；
从火葬台取得，左边牙齿舍利。
115
为八位国王求，导师舍利之时；
生起诤讼纷争，婆罗门调解之。
116
分作八份分配，余下之诸舍利；
给予八位国王，各自城邑居民。
117
欢喜获得舍利，诸位人中君主；
返回各自国土，建造佛塔供养。
118
一牙天帝供养，一牙健陀罗（现巴基斯坦白沙瓦）人；
一牙为龙王众，恭敬作诸供养。
119
差摩将自己得，牙齿舍利赠与；
丹陀布拉城中，迦陵伽梵授王。
120
为王宣说正法，破除一切邪见；
使王深具信心，皈依三宝之中。
121
沉浸牟尼所说，正法甘露海中；
彼王去除自身，悭吝等诸垢染。
122
如同雨季云雨，降下种种珍宝；
人中最胜除灭，贫穷炎热之苦。
123
黄金装饰悬垂，珍珠网络庄严；
重重楼阁环绕，如初升朝阳光。
124
种种珍宝庄严，令人目眩难视；
趣向天界解脱，增长殊胜信心。
125
国王建造殿堂，安奉牙齿舍利；
其处复造闪耀，珍宝舍利宝座。
126
于彼供奉大仙，牙齿舍利之后；
昼夜勤勉不懈，以诸供品供养。
127
如是累积圆满，福德资粮之后；
舍离人间形体，庄严天界之身。
128
其后继承王位，迦尸王之王子；
获得王位去除，大臣众等忧戚。

129.

Pupphagandhādinā dantadhātuṃ tamabhipūjiya;

Niccaṃ maṇippadīpehi jotayi dhātumandiraṃ.

130.

Iccevamādiṃ so rājā katvā kusalasañcayaṃ;

Jahitvāna nijaṃ dehaṃ devindapuramajjhagā.

131.

Sunando nāma rājindo ānandajanano sataṃ;

Tassa’trajo tato āsi buddhasāsanamāmako.

132.

Sammānetvāna so dantadhātuṃ ñeyyantadassino;

Mahatā bhattiyogena agā devasahavyataṃ.

133.

Tato parañca aññe’pi bahavo vasudhādhipā;

Dantadhātuṃ munindassa kamena abhipūjayuṃ.

134.

Guhasīvavhayo rājā duratikkama sāsano;

Tato rajjasiriṃ patvā anugaṇhi mahājanaṃ.

135.

Saparatthānabhiññe so lābhasakkāralolupe;

Māyāvino avijjandhe niganṭhe samupaṭṭhahi.

136.

Vassāratte yathā cando mohakkhandhena āvaṭo;

Nāsakkhī guṇaraṃsīhi jalituṃ so narāsabho.

137.

Dhammamaggā apete’pi paviṭṭhe diṭṭhikānanaṃ;

Tasmiṃ sādhupathaṃ aññe nātivattiṃsu pāṇino

138.

Hematoraṇamālāhi dhajehi kadalihi ca;

Pupphagaghiyehi’nekehi sajjetvā nāgarā puraṃ

139.

Maṅgalatthuti ghosehi naccagītādikehi ca;

Hemarūpiyapupphehi gandhacuṇṇādikehi ca.

140.

Pūjentā munirājassa dāṭhādhātuṃ kudācanaṃ;

Akaṃsu ekanigghosaṃ saṃvaṭṭambudhisannibhaṃ.

141.

Ugghāṭetvā narindo so pāsāde sihapañjaraṃ;

Passanto janamaddakkhī pūjāvidhiparāyaṇaṃ.

142.

Athāmaccasabhāmajetdha rājā vimbhīta mānaso;

Kotuhalākulo hutvā idaṃ vacanamabravī.

143.

Accherakaṃ kimetannu kīdisaṃ pāṭihāriyaṃ;

Mametaṃ nagaraṃ kasmā chaṇanissitakaṃ iti.

144.

Tato amacco ācikkhi medhāvī buddhamāmako;

Rājino tassa sambuddhānubhāvamavijānato.

145.

Sabbābhibhussabuddassa tanhāsaṅkayadassino;

Esā dhātu mahārāja khemattherena āhaṭā.

146.

Taṃ dhātuṃ pūjayitvāna rājāno pubbakā idha;

Kalyāṇamitte nissāya devakāyamupāgamuṃ.

147.

Nāgarāpi ime sabbe samparāya sukatthikā;

Pūjayanti samāgamma dhātuṃ taṃ satthuno iti.

148.

Tassāmaccassa so rājā sutvā dhammaṃ subhāsitaṃ;

Dulladdhīmalamujjhitvā pasīdi ratanattaye.

149.

Dhātupūjaṃ karonto so rājā acchariyā vahaṃ;

Titthiye dummane’kāsi sumane cetare jane.

150.

Ime ahirikā sabbe saddhādiguṇavajjitā;

Thaddhā saṭhā ca duppaññā saggamokkhavibandhakā.

151.

Iti so cintayitvāna guhasīvo narādhipo;

Pabbājesi sakā raṭṭhā nigaṇṭhe te asesake.

152.

Tato nigṇṭhā sabbe’pi ghatasittānalā yathā;

Kodhaggijalitā’gañchuṃ puraṃ pāṭaliputtakaṃ.

153.

Tattha rājā mahātejo jambudīpassa issaro;

Paṇḍunāmo tadā āsi anantabalavāhaṇo.

154.

Kodhandhātha nigaṇṭhā te sabbe pesuññakārakā;

Upasaṅkamma rājānaṃ idaṃ vacanamabravūṃ.

155.

Sabbadevamanussehi vandanīye mahiddhike;

Sivabrahmādayo deve niccaṃ tumhe namassatha.

156.

Tuyhaṃ sāmantabhupālo guhasīvo panādhunā;

Nindanno tādise deve chavaṭṭhiṃ vandate iti.

157.

Sutvāna vacanaṃ tesaṃ rājā kodhavasānugo;

Sūraṃ sāmantabhūpālaṃ cittayānamatha’bravī.

158.

Kaliṅgaraṭṭhaṃ gantvāna guhasīvamidhānaya;

Pūjitaṃ taṃ chavaṭṭhiñca tena rattindivaṃ iti.

159.

Cittayāno tato rājā mahatiṃ caturaṅginiṃ;

Sannayahitvā sakaṃ senaṃ purā tamhābhinikkhami.

160.

Gantvāna so mahīpālo senaṅgehi purakkhato;

Dantapurassāvidūre khandhāvāraṃ nivesayi.



这是完整的中文直译：
129
以香花等供养，彼牙齿舍利已；
常以宝石明灯，照耀舍利殿堂。
130
如是等诸善行，此王积集福德；
舍离自身形体，往生帝释天宫。
131
名孙难陀国王，令善人生欢喜；
其后有王子生，敬信佛陀教法。
132
恭敬供养知见，究竟者牙舍利；
以大虔诚供养，往生天众之中。
133
其后复有众多，统领大地君王；
次第恭敬供养，牟尼王之牙齿。
134
名古哈西瓦王，难以违越教令；
获得王位之后，摄受众多民众。
135
不明己他利益，贪求利养恭敬；
具足虚幻无明，亲近尼干外道。
136
如雨季之月亮，为愚痴云遮蔽；
人中牡牛不能，以功德光照耀。
137
虽离正法道路，入于邪见林中；
其他众生不离，贤善之正道路。
138
金色门楼花环，幢幡芭蕉树等；
种种鲜花装饰，城中庄严严饰。
139
吉祥赞颂音声，歌舞等诸音乐；
金银所造之花，香粉等诸供品。
140
供养牟尼王之，牙齿舍利之时；
发出如劫末时，大海般之音声。
141
国王开启宫殿，狮子窗户之时；
见到众人沉浸，供养仪式之中。
142
尔时朝臣会中，国王心生惊异；
充满好奇心情，说出如下言语。
143
此为何等稀有，如何神变之事；
我之城市为何，如此节庆之状。
144
智慧臣僚信佛，为不知佛威力；
之王解说说明，佛陀威神力量。
145
一切胜者佛陀，见尽爱欲疑惑；
大王此是差摩，上座所携舍利。
146
供养此舍利已，此地先前国王；
依止善知识故，往生天界之中。
147
此等一切城民，为求来世善果；
集会共同供养，导师此一舍利。
148
国王听闻大臣，所说善妙之法；
舍弃邪见垢染，信乐三宝功德。
149
国王作此稀有，舍利供养之时；
令外道不欢喜，其他众人欢悦。
150
此等无惭愧者，缺乏信等功德；
顽固狡诈愚痴，障碍天界解脱。
151
如是思维之后，古哈西瓦国王；
驱逐一切尼干，外道离开国土。
152
尔时诸尼干陀，如油浇火燃烧；
忿怒之火燃起，前往华氏城（现印度比哈尔邦巴特那）中。
153
彼时具大威力，统领瞻部洲王；
名为般度具有，无量军队力量。
154
忿怒尼干外道，皆为挑拨离间；
亲近彼位国王，说出如下言语。
155
一切天与人众，应礼敬大威力；
湿婆梵天等神，汝常恭敬礼拜。
156
今汝属下君主，古哈西瓦却是；
诽谤如是诸天，礼拜死人骨头。
157
国王听闻彼等，言语随忿怒行；
告知勇猛属下，君主质多耶那。
158
前往迦陵伽国，带回古哈西瓦；
与其日夜供养，之骨至此处来。
159
质多耶那国王，集结四种军队；
整顿自己军众，从城中出发去。
160
彼位统领大地，军队前导之下；
抵达丹陀布拉，城附近安营扎。

161.

Sutvā āgamanaṃ tassa kaliṅgo so mahipati;

Gajindapābhatādihi taṃ tosesi narādhipaṃ.

162.

Hitajjhāsayataṃ ñatvā guhasīvassa rājino;

Dantapuraṃ cittayāno saddhiṃ senāya pāvisi.

163.

Pākāragopuraṭṭālapāsādagaghikacittitaṃ;

Dānasālāhi so rājā samiddhaṃ puramaddasa.

164.

Tato so sumano gantvā paviṭṭho rājamandiraṃ;

Guhasīvassa ācikkhi paṇḍurājassa sāsanaṃ.

165.

Sutvāna sāsanaṃ tassa dāruṇaṃ duratikkamaṃ;

Pasannamukhavaṇṇo’va cittayānaṃ samabravī.

166.

Sabbalokahitatthāya maṃsanettādidānato;

Anappakappe sambhāre sambharitvā atandito.

167.

Jetvā namucino senaṃ patvā sabbāsavakkhayaṃ;

Anāvaraṇañāṇena sabbadhammesu pāragu.

168.

Diṭṭhadhammasukassādaṃ agaṇetvāna attano;

Dhammanāvāya tāresi janataṃ yo bhavaṇṇavā.

169.

Devātidevaṃ taṃ buddhaṃ saraṇaṃ sabbapāṇinaṃ;

Jano hi avajānanto addhā so vañcito iti.

170.

Iccevamādiṃ sutvāna so rājā satthuvaṇṇanaṃ;

Ānandassuppabandhehi pavedesi pasannataṃ.

171.

Guhasīvo pasannaṃ taṃ cittayānaṃ udikkhiya;

Tena saddhiṃ mahagghaṃ taṃ agamā dhātumandiraṃ.

172.

Haricandanasambhutaṃ dvārabāhādikehi ca;

Pavāḷavāḷamālāhi lambamuttālatāhi ca.

173.

Indanīlakavāṭehi maṇikiṅkiṇikāhi ca;

Sovaṇṇakaṇṇamālāhi sobhitaṃ maṇithūpikaṃ.

174.

Uccaṃ veluriyubbhāsi chadanaṃ makarākulaṃ;

Dhātumandiramaddakkhi ratanujjala pīṭhakaṃ.

175.

Tato setātapattassa heṭṭhā ratanacittitaṃ;

Disvā dhātukaranḍañca tuṭṭho vimbhayamajjhagā.

176.

Tato kaliṅganātho so vivaritvā karaṇḍakaṃ;

Mahītale nihantvāna dakkhiṇaṃ jānumaṇḍalaṃ.

177.

Añjaliṃ paggahetvāna guṇe dasabalādike;

Saritvā buddhaseṭṭhassa akāsi abhiyācanaṃ.

178.

Gaṇḍambarukkhamūlamhi tayā titthīyamaddane;

Yamakaṃ dassayantena pāṭihāriyamabbhutaṃ.

179.

Pubbakāyādinikkhantajalānalasamākulaṃ;

Cakkavāḷaṅgaṇaṃ katvā janā sabbe pasāditā.

180.

Desetvāna tayo māse abhidhammaṃ sudhāsinaṃ;

Nagaraṃ otarantena saṅkassaṃ tāvatiṃsato.

181.

Chattavāmarasaṅkhādigāhakehi anekadhā;

Brahmadevāsurādīhi pūjitena tayā pana.

182.

Ṭhatvāna maṇisopāṇe vissakammābhinimmite;

Lokavivaraṇaṃ nāma dassitaṃ pāṭihāriyaṃ.

183.

Tathānekesu ṭhānesu munirāja tayāpuna;

Bahūni pāṭihirāni dassitāni sayambhunā.

184.

Pāṭihāriyamajjāpi saggamokkhasukhāvahaṃ;

Passantānaṃ manussānaṃ dassanīyaṃ tayā iti.

185.

Abbhuggantvā gagaṇa kuharaṃ candalekhābhirāmā,

Vissajjenti rajata dhavalā raṃsiyo dantadhātu;

Dhūpāyanti sapadi bahudhā pajjalantī muhuttaṃ,

Nibbāyantī nayanasubhagaṃ pāṭihīraṃ akāsi.

186.

Accheraṃ taṃ parama ruciraṃ cittayāno narindo,

Disvā haṭṭho ciraparicitaṃ diṭṭhijālaṃ jahitvā;

Gantvā buddhaṃ saraṇamasamaṃ sabbaseṇīhi saddhiṃ,

Aggaṃ puññaṃ pasavi bahudhā dhātusammānanāya.

Dutiyo paricchedo

187.

Tato kaliṅgādhipatissa tassasocittayānoparamappatīto;

Taṃ sāsanaṃ paṇḍunarādhipassa ñāpesi dhīro duratikkamaṃ’ti.

188.

Rājātato dantapuraṃ dhajehi pupphehi dhūpehi ca toraṇehi;

Alaṅkaritvāna mahāvitāna nivāritādiccamarīcijālaṃ.

189.

Assuppabandhāvutalocanehi purakkhato negama nāgarehi;

Samubbahanto sirasā nijena mahārahaṃ dhātukaraṇḍakaṃ taṃ.



以下是巴利文的完整中文直译：
161
听闻他的到来，那卡林加（今印度奥里萨邦）国王；
以大象等贡品，取悦了这位君主。
162
了解到古哈西瓦王的善意；
携军队进入了支多延城。
163
他看到这座城市富足繁荣，
有城墙、城门、望楼、宫殿、寺院，还有布施堂。
164
于是他心情愉悦地前往，进入王宫；
向古哈西瓦转达了潘度王的旨意。
165
听闻他带来如此严厉难违的旨意；
却面带喜色地对支多延说道。
166
为了利益一切世间，施舍眼肉等；
不懈怠地积累了无量资粮。
167
战胜了魔军，获得一切漏尽；
以无碍智通达一切法。
168
不顾及自身现法乐；
以法船渡众生越过轮回大海。
169
那天中之天佛陀，是一切众生的皈依；
若有人轻视他，必定是被迷惑。
170
国王听闻如是等对导师的赞颂；
因法喜相续而显露欢喜之情。
171
古哈西瓦见支多延心生欢喜；
便与他一同前往珍贵的舍利殿。
172
由旃檀木所造，有门柱等装饰；
悬挂着珊瑚花环和珍珠藤蔓。
173
以蓝宝石为门，饰以宝石铃铛；
黄金耳环装点着宝塔。
174
他看见舍利殿高耸，琉璃闪耀的屋顶布满海兽图案；
宝座光芒四射。
175
然后在白伞盖下，见到饰以珠宝的；
舍利函，喜悦之余生起惊叹。
176
于是这位卡林加之主打开函盖；
右膝着地。
177
举起合掌，忆念十力等；
最胜佛陀的功德，作如是祈请。
178
在庵婆罗树下，你降服外道时；
显现双神变的稀有神通。
179
从前身等放出水火交织；
遍满整个轮围，使众人生信。
180
在三十三天为天众；
讲说三个月阿毗达摩后，降临僧伽施城（今印度北方邦）。
181
手持伞盖、拂尘、法螺等；
无数梵天、天神、阿修罗等供养。
182
站在毗首羯磨天所造的宝石阶梯上；
示现名为"开示世界"的神变。
183
如是在诸多处所，牟尼之王；
又示现了许多自在神变。
184
直至今日神变仍能带来；
天界解脱之乐，让众人观赏。
185
舍利之光升至虚空，如美丽月光；
放射银白色光芒，舍利牙齿；
顿时四处烟气升腾，片刻闪耀，
又熄灭下来，显现悦目神变。
186
支多延王见此最胜妙稀有事，
欢喜之极，舍弃长期执持的邪见网；
与众军队一同皈依无等佛陀，
以种种方式恭敬舍利而获最胜福德。
第二品
187
于是那精明的支多延，
极其欢喜地将潘度王，
那难以抗拒的旨意，
告知卡林加之主。
188
随后国王以幢幡、
鲜花、薰香、门楼装饰支多延城，
张大帐篷遮蔽，
阳光的光芒。
189
眼中涌出泪水，
在城中居民前行，
亲自用头顶着，
那尊贵的舍利函。

190.

Samussitodāra sitātapattaṃ saṅkhodarodāta turaṅgayuttaṃ;

Rathaṃ navādiccasamānavaṇṇa māruyha cittattharaṇābhirāmaṃ.

191.

Anekasaṅkhehi balehi saddhiṃ velātivattambudhisannibhehī;

Nivattamānassa bahujjanassa vināpi dehaṃ manasānuyāto

192.

Susanthataṃ sabbadhivālukāhi susajjitaṃ puṇṇa ghaṭādikehi;

Pupphābhikiṇṇaṃ paṭipajji dīghaṃ suvitthataṃ pāṭaliputtamaggaṃ.

193.

Kaliṅghanātho kusumādikehi naccehi gītehi ca vāditehi;

Dine dine addhani dantadhātuṃ pūjesi saddhiṃ vanadevatāhi.

194.

Suduggamaṃ sindhumahīdharehi kamena maddhānamatikkamitvā;

Ādāya dhātuṃ manujādhinātho agā puraṃ pāṭali puttanāmaṃ.

195.

Rājādhirājo’tha sabhāya majjhe disvāna taṃ vītabhayaṃ visaṅkaṃ;

Kaliṅgarājaṃ paṭighābhibhuto abhāsi pesuññakare nigaṇṭhe

196.

Deve jahitvāna namassanīye chavaṭṭhimetena namassitaṃ’taṃ;

Aṅgārarāsimhi sajotibhūte nikkhippa khippaṃ dahathādhuneti.

197.

Pahaṭṭhacittā’vatato nigaṇṭhārājaṅgaṇe te mahatiṃ gabhīraṃ;

Vītaccikaṅgāraka rāsi puṇṇaṃ aṅgārakāsuṃ abhisaṅkhariṃsu.

198.

Samantato pajjalitāya tāya sajotiyā roruvabheravāya;

Mohandhabhutā atha titthiyā te taṃ dantadhātuṃ abhinikkhipiṃsu.

199.

Tassānubhāvena tamaggīrāsiṃ hetvā sarojaṃ rathacakkamattaṃ;

Samantato uggatareṇujāla muṭṭhāsi kiñjakkha bharābhirāmaṃ.

200.

Tasmiṃ khaṇe paṅkaja kaṇṇikāya patiṭṭhahitvā jinadantadhātu;

Kundāvadātāhi pabhāhi sabbā disā pabhāsesi pabhassarāhi.

201.

Disvāna taṃ acchariyaṃ manussā pasannacittā ratanādikehi;

Sampūjayitvā jinadantadhātuṃ sakaṃ sakaṃ diṭṭhimavossajiṃsu.

202.

So paṇḍurājā pana diṭṭhijālaṃ cirānubaddhaṃ apariccajanto;

Patiṭṭhapetvā’dhikaraññametaṃ kuṭena ghātāpayi dantadhātuṃ.

203.

Tassaṃ nimuggā’dhikaraññamesā upaḍḍhabhāge naca dissamānā;

Pubbācalaṭṭho’va sudhāmarīci jotesi raṃsīhi disā samantā.

204.

Disvānubhāvaṃ jinadantadhātu yāpajji so vimbhaya maggarājā;

Eko’tha issāpasuto nigaṇṭho taṃ rājarājānamidaṃ avoca.

205.

Rāmādayo deva janaddanassa nānāvatārā bhuvane ahesuṃ;

Tassekadeso’ca idaṃ chavaṭṭhinoce’nubhāvokathamīdisoti.

206.

Addhā manussattamupāgatassa devassa pacchā tidivaṃ gatassa;

Dehekadeso ṭhapito hitatthametanti saccaṃvacanaṃbhaveyya.

207.

Saṃvaṇṇayitvāna guṇe pahūte nārāyaṇassa’ssamahiddhikassa;

Nimuggamettā’dhikaraññametaṃsampassato mebahinīharitvā.

208.

Sampādayitvāna mahājanānaṃ mukhāni paṅkeruhasundarāni;

Yaṭicchitaṃ gaṇhatha vatthujātaṃ iccāha rājā mukhare nigaṇṭhe.

209.

Te titthiyā viṇahusuraṃ guṇehi vicitta rūpehi abhitthavitvā;

Toyena siñciṃsu saṭhā tathāpi ṭhitappadesā na calittha dhātu.

210.

Jigucchamāno atha te nigaṇṭhe so dhātuyānīharaṇe upāyaṃ;

Anvesamāno vasudhādhinātho bheriṃ carāpesi sake puramhi.

211.

Nimuggametthā’dhikaraññamajji yo dhātumetaṃ bahi nīhareyya;

Laddhāna so issariyaṃ mahantaṃ raññosakāsāsukhamessatīti

212.

Sutvā na taṃ bheriravaṃuḷāraṃpuñaññatthikobuddhabalepasanno;

Tasmiṃ pure seṭṭhisuto subhaddo pāvekkhirañño samitiṃ pagabbho.



以下是完整的中文直译：
190
登上装饰有高耸华丽白伞、
白如海螺的骏马所拉、
光彩如新日、铺着美丽毯子的战车。
191
与无数军队同行，犹如浩瀚海洋；
虽无形体，却在众多返回者的心中相随。
192
踏上铺满细沙、
装饰着满水罐等物、
遍撒鲜花的宽阔大道，
通往华氏城（今印度巴特那）。
193
卡林加之主以鲜花等物、
歌舞音乐，日日于路上，
与林中诸神一同供养牙舍利。
194
越过辛达（印度河）与诸山险阻，
渐次完成艰难的旅程；
人中之主携带舍利，
抵达名为华氏城的都城。
195
此时至尊之王在朝堂之中，
见到无惧无疑的卡林加王；
在嫉恨驱使下，
对诽谤的尼乾子们说道。
196
"舍弃应受礼敬的天神，
却礼敬这具骸骨；
速将它投入炽燃的炭火中，
现在就烧毁它。"
197
尼乾子们欣然从命，
在王庭建造了又大又深、
充满炽热炭火的火坑。
198
那些被无明迷惑的外道，
将牙舍利投入四周，
燃烧着可怕烈焰的火坑中。
199
因其威力，火堆化作，
如车轮大小的莲花；
四周升起花粉，
美丽如金色花蕊。
200
刹那间胜者牙舍利，
安住于莲花台上；
放射如茉莉般洁白光芒，
照亮十方。
201
众人见此稀有事，
心生欢喜，以珠宝等物；
供养胜者牙舍利，
各自舍弃邪见。
202
然而潘度王仍不舍弃，
长期执着的邪见之网；
设置刑具，
欲以锤击碎牙舍利。
203
舍利虽陷入刑具，
一半不可见，
却如东山升起的月光，
光芒普照四方。
204
见牙舍利威力，
国王生起惊异；
一个妒忌心重的尼乾子，
对至尊王如是说道：
205
"大王，罗摩等是主神，
在世间的化身；
若这骨头非其一部分，
如何有此威力？"
206
"此确是降生人间，
后升天界之神；
为利益众生留下，
身体一部分，此语应为真实。"
207
"赞颂具大神通力，
那罗延天诸多功德；
若将此陷入刑具中的舍利，
取出展示给我看。"
208
国王对喋喋不休的尼乾子说：
"使众人面露莲花般的喜悦，
任意取走你们想要的物品。"
209
那些狡诈的外道，
以各种优美音声赞颂功德；
虽用水浇洒，
舍利仍纹丝不动。
210
他厌恶那些尼乾子，
寻找取出舍利的方法；
大地之主令人，
在城中击鼓宣告。
211
"谁能取出，
陷入刑具中的舍利；
谁就能获得，
王的重赏和安乐。"
212
听闻这响亮的鼓声，
城中有位富商之子善觉，
渴求福德信乐佛力，
大胆地进入王的集会。

213.

Tamaggarājaṃ atha so namitvā sāmājikānaṃ hadayaṅgamāya;

Bhāsāya sabbaññuguṇappabhāvaṃ vaṇṇesi sārajjavimutta citto.

214.

Bhumiṃ kiṇitvā mahatā dhanena manoramaṃ jetavanaṃ vihāraṃ;

Yo kārayitvāna jinassa datvā upaṭṭhahi taṃ catupaccayehi.

215.

Anāthapiṇḍippadaseṭṭhiseṭṭhosodiṭṭhadhammopapitāmahome;

Tilokanāthe mama dhammarāje tumhe’dhunāpassathabhattibhāraṃ.

216.

Itthaṃ naditvāna pahūtapañeññā katvāna ekaṃsamathuttarīyaṃ;

Mahītalaṃ dakkhiṇajānukena āhacca baddhañjaliko avoca.

217.

Chaddantanāgo savisena viddho sallena yo lohitamakkhi taṅgo;

Chabbaṇṇaraṃsīhi samujjalante chetvāna luddāya adāsi dante.

218.

Saso’pi hutvāna visuddhasīlo ajjhattadānābhirato dvijāya;

Yo’dajjidehampi sakaṃ nipacca aṅgārarāsimhi bubhukkhitāya.

219.

Yo bodhiyā bāhiravatthudānā atittarūpo sivirāja seṭṭho;

Adāsi cakkhūni pabhassarāni dvijāya jiṇṇāya acakkhukāya.

220.

Yokhantivādī’pi kalāburāje chedāpayante’pi sahatthapādaṃ;

Pariplutaṅgorudhire titikkhimettāyamāno yasadāyake’va.

221.

Yo dhammapālo api sattamāsa jātopaduṭṭhe janakesakamhi;

Kārāpayante asimālakammaṃ cittaṃ na dūsesi patāparāje.

222.

Sākhāmigo yo asatā pumena vane papātā sayamuddhaṭena;

Silāya bhinne’pi sake lalāṭe taṃ khemabhumiṃ anayitthamūḷhaṃ.

223.

Ruṭṭhena mārena’bhinimmitampi aṅgārakāsuṃ jalitaṃ vihijja;

Samuṭṭhite sajjumahāravinde ṭhatvāna yo seṭṭhi adāsi dānaṃ.

224.

Migena yenāpevijaññamekaṃ bhītaṃvadhāmocayituṃkuraṅgiṃ;

Āghātane attasiraṃṭhapetvāpamocitā’ñññapipāṇisaṅghā.

225.

Yo sattavasso visikhāya paṃsu kīḷāparo sambhavanāmako’pi;

Sabbaññulīḷhāya niguḷhapañhaṃ puṭṭho viyākāsi sucīratena.

226.

Hitvā nikantiṃ sakajīvite’pi baddhāsakucchimhi ca vettavalliṃ;

Sākhāmige nekasahassasaṅkhe vadhāpamocesi kapissaroyo.

227.

Santappayaṃ dhammasudhārasena yo mānuse tuṇḍilasūkaro’pi;

Isī’va katvā atha ñāyaganthaṃ nijaṃ pavattesi cirāya dhammaṃ.

228.

Paccatthikaṃ puṇṇakayakkhamuggaṃ mahiddhikaṃ kāmaguṇesu giddhaṃ;

Yo tikkhapaññovidhurābhidhānodamesi kāḷāgirimattakamhi.

229.

Kulāvasāyi avirūḷhapakkho yo buddhimā vaṭṭakapotako’pi;

Saccena dāvaggimabhijjalantaṃ vassena nibbāpayi vārido’va.

230.

Yo maccharājāpi avuṭṭhikāledisvānamacche tasitekilante;

Saccenavākyenamahoghapuṇṇaṃmuhuttamattenaakāsiraṭṭhaṃ.

231.

Vicittahatthassa rathādikāni vasundharā kampana kāraṇāni;

Putte’nujāte sadisecadāreyo’dajjivessantarajātiyampi.

232.

Buddho bhavitvā api diṭṭhadhamma sukhānapekkho karuṇānuvattī;

Sabbaṃ sahanto avamānanādiṃ yodukkaraṃ lokahitaṃakāsi.

233.

Balena saddhiṃ caturaṅgikena abhiddavantaṃ atibhiṃsanena;

Ajeyyasatthaṃ paramiddhipattaṃ damesi yo ālavakampī yakkhaṃ.

234.

Dehābhinikkhanta hutāsanacci mālākulaṃ brahmabhavaṃ karitvā;

Bhetvāna diṭṭhiṃ sucirānubaddhaṃ damesi yo brahmavaraṃ munindo.

235.

Accaṅkusaṃ dānasudhota gaṇḍaṃ nipātitaṭṭhālaka gopurādiṃ;

Dhāvantamagge dhanapālahatthiṃ damesi yo dāruṇamantakaṃ’va.

236.

Manussarattāruṇapāṇipādamukkhippa khaggaṃ anubandhamānaṃ;

Mahādayo duppasahaṃ parehi damesi yo aṅgulimālacoraṃ.



以下是完整的中文直译：
213
他向至尊王行礼后，
以动人心弦的语言，
无畏无羞地赞颂，
一切智者的功德威力。
214
"曾以巨财买地，
建造美丽的祇园精舍；
献与胜者，
以四资具供养他。"
215
"最胜长者给孤独，
是我曾祖见法者；
我今对三界主、法王，
你们看我这份虔诚。"
216
如此高声宣说后，这位大智者，
将上衣偏覆一肩；
右膝着地，
合掌说道：
217
"六牙象被毒箭射中，
身体沾满鲜血；
却将放射六色光芒的牙齿，
砍下施与猎人。"
218
"曾为清净持戒的兔子，
喜爱内施，为饥饿的婆罗门；
投身于炽燃的火堆，
施舍自己的身体。"
219
"最胜的尸毗王对菩提，
布施外物永不满足；
将明亮的双眼，
施与失明的老婆罗门。"
220
"忍辱仙人被迦罗浮王，
砍断手足之时；
全身浴血仍保持忍耐，
对施加痛苦者仍怀慈心。"
221
"法护王子虽仅七月大，
面对心怀恶意的父王；
令人行刑剑锯之时，
对这堕落的王仍不生恨心。"
222
"那树栖猴被恶人，
推下山崖又被救起；
即使额头被石头击破，
仍将迷失者引向安全之地。"
223
"魔王发怒所化现的，
炽燃火坑裂开后；
化为巨大莲花升起，
长者立其上布施。"
224
"那头鹿为救怀孕，
惊恐的母鹿；
将自己头颅置于刑场，
解救了其他生命。"
225
"七岁的生贤童子，
在街上玩耍尘土时；
以一切智者的威仪，
解答了耆利多的深奥问题。"
226
"舍弃对自身生命的贪恋，
腹部被藤蔓束缚时；
猴王救出，
数千只树栖猴。"
227
"即使转生为野猪，
仍以法味甘露满足人们；
如仙人结集正理论，
长久流传自己的法。"
228
"具大智慧的毗头罗，
在黑山顶调伏；
凶恶有大神通力，
贪著欲乐的敌对夜叉布那迦。"
229
"住在巢中羽翼未丰，
却具智慧的鹌鹑雏；
以真实语熄灭，
如雨水熄灭熊熊燃烧的林火。"
230
"鱼王见到无雨季节，
鱼群干渴疲惫；
以真实语一瞬间，
使国土充满大水。"
231
"在韦山达罗本生中，
将能震动大地的，
装饰华丽的象车等物，
以及相似的子女妻子都布施。"
232
"成佛后不求现世安乐，
随顺慈悲而行；
忍受一切轻蔑等事，
为利世间行难行。"
233
"调伏带着四支军队，
极其可怖地冲来，
具无敌兵器和最胜神通的，
阿罗婆迦夜叉。"
234
"牟尼之王放出如火焰，
光环般的身光遍满梵天界；
调伏最胜梵天，
破除其长期执着的邪见。"
235
"如调伏可怖的死神般，
调伏那不受钩制、额部净白、
推倒望楼城门等物，
在路上狂奔的那罗祇利象。"
236
"大慈悲者调伏，
手足赤红如血、
举剑追逐、
他人难制的盗贼指鬘。"

237.

Yo dhammarājā vijitārisaṅgho pavattayanto varadhammacakkaṃ;

Saddhamma saññaṃ ratanākarañca ogāhayī saṃ parisaṃ samaggaṃ.

238.

Tasseva saddhamma varādhipassatathāgatassa’ppaṭipuggalassa;

Anantañāṇassa visāradassa esā mahākāruṇikassa dhātu.

239.

Anena saccena jinassa dhātu khippaṃ samāruyha nabhantarāḷaṃ;

Sudhaṃsulekheva samujjalanti kaṅkhaṃ vinodetu mahājanassa.

240.

Tasmiṃ khaṇe sā jinadantadhātu nabhaṃ samuggamma pabhāsayantī;

Sabbā disā osadhitārakā’va janaṃ pasādesi vtiṇṇakaṅkhaṃ.

241.

Athotaritvā gaganaṅgaṇamhā sā matthake seṭṭhisutassa tassa;

Patiṭṭhahitvāna sudhābhisittagattaṃ’va taṃ pīṇayi bhattitinnaṃ.

242.

Dasvāna taṃ acchariyaṃ nigaṇṭhā iccabravuṃ paṇḍunarādhipaṃ taṃ;

Vijjābalaṃ seṭṭhisutassa etaṃ na dhātuyā deva ayampabhāvo.

243.

Nisamma tesaṃ vacanaṃ narindo iccabravī seṭṭhisutaṃ subhaddaṃ;

Yathā ca ete abhisaddaheyyuṃ tathāvidhaṃ dassaya iddhimaññaṃ.

244.

Tato subhaddo tapanīyapatte sugandhisītodakapūritamhi;

Vaḍḍhesi dhātuṃ munipuṅgavassa anussaranto caritabbhutāni.

245.

Sā rājahaṃ sī’va vidhāvamānā sugandhitoyamhi padakkhiṇena;

Ummujjamānā ca nimujjamānā jane pamodassudhare akāsi.

246.

Tato ca kāsuṃ visikhāyamajjhe katvā tahiṃ dhātumabhikkhipitvā;

Paṃsūhi sammā abhipūrayitvā bahūhi maddāpayi kuñjarehi.

247.

Bhetvā mahiṃuṭṭhahi cakkamattaṃ virājamānaṃ maṇikaṇṇikāya;

Pabhassaraṃ rūpiyakesarehi saroruhaṃ kañcanapattapāḷiṃ.

248.

Patiṭṭhabhitvāna tahiṃ saroje mandānilāvattitareṇu jāle;

Obhāsayanti’va disā pabhāhi diṭṭhā muhuttena jinassadhātu.

249.

Khipiṃsu vatthābharaṇāni maccā pavassayuṃ pupphamayañca vassaṃ;

Ukkuṭṭhisaddehi ca sadhukāranādehi puṇṇaṃ nagaraṃ akaṃsu.

250.

Te titthiyā taṃ abhivañcanaṃ’ti rājādhirājaṃ atha saññapetvā;

Jigucchanīye kuṇapādikehi khipiṃsu dhātuṃ parikhāya piṭṭhe.

251.

Tasmiṃ khaṇe pañcavidhambujehisañchāditāhaṃsagaṇopabhuttā;

Madhubbatālī virutābhirāmā ahosi sā pokkharaṇī’va nandā.

252.

Gajādhipā koññcaravaṃ raviṃsu kariṃsu hesāninadaṃ turaṅgā;

Ukkuṭṭhinādaṃ akariṃsu maccā suvāditā dundubhiādayo’pi.

253.

Thomiṃsu maccā thutigītakehi nacciṃsu ottappavibhusanā’pi;

Vatthāni sīse bhamayiṃsu mattā bhujāni poṭhesumudaggacittā.

254.

Dhūpehi kālāgarusambhavehi ghanāvanaddhaṃ’va nabhaṃ ahosi;

Samussitānekadhajāvalīhi puraṃ tadā vatthamayaṃ’va āsi.

255.

Disvā tamaccheramacintanīyaṃ āmoditāmaccagaṇā samaggā;

Atthe niyojetu mupecca tassa vadiṃsu paṇḍussa narādhipassa.

256.

Disvāna yo īdisakampi rāja iddhānubhāvaṃ munipuṅgavassa;

Pasādamattampi kareyya noce kimatthiyā tassa bhaveyya paññā.

257.

Pasādanīyesu guṇesu rāja pasādanaṃ sādhujanassa dhammo;

Pupphanti sabbe sayameva vande samuggate komudakānanāni.

258.

Vācāya tesaṃ pana dummatīnaṃ mā saggamaggaṃ pajahittha rāja;

Andhe gahetvā vicareyya ko hi anvesamāno supathaṃ amūḷho.

259.

Narādhipā kappiṇa bimbisāra suddhodanādi api tejavantā;

Taṃ dhammarājaṃ saraṇaṃ upecca piviṃsu dhammāmatamādarena.



以下是完整的中文直译：
237
法王战胜魔军，
转动殊胜法轮；
使和合的众会，
潜入正法宝藏之海。
238
这是那最胜正法主，
无与伦比如来，
具无量智与无畏，
大悲者的舍利。
239
以此真实语，愿胜者舍利，
迅速升入虚空，
如清净月光般闪耀，
除去众人疑惑。
240
刹那间胜者牙舍利，
升入虚空放光明；
如药星照耀十方，
使众人生信除疑。
241
然后从虚空降下，
安住在那长者子头顶；
如身涂甘露般，
令其信心满足。
242
尼乾子见此稀有事，
对潘度王如是说：
"大王，这是长者子的咒术之力，
并非舍利的威力。"
243
国王听闻他们的话，
对长者子善觉说道：
"为使他们相信，
请示现其他神通。"
244
于是善觉忆念，
最胜牟尼不可思议行迹，
在盛满香水的，
金钵中增长舍利。
245
舍利如王鹅游戏，
在香水中顺时针，
忽隐忽现，
使众人欢喜雨泪。
246
然后在街道中央，
挖坑将舍利投入；
完全填满尘土，
令众多象践踏。
247
破土而出如车轮大，
宝石莲蕊光耀；
银色花丝闪耀，
金色花瓣排列。
248
安住在莲花上，
微风吹动花粉；
胜者舍利瞬间现身，
光明照耀诸方。
249
众人抛洒衣服装饰，
降下花雨；
欢呼赞叹之声，
遍满全城。
250
那些外道向至尊王，
说这是欺骗；
将舍利投入，
充满污秽尸体的壕沟。
251
刹那间壕沟化作，
如难陀池般美丽，
五色莲花遍覆，
天鹅群栖息，蜜蜂嗡鸣。
252
象王发出吼声，
骏马发出嘶鸣；
众人发出欢呼，
鼓等乐器美妙奏响。
253
人们以颂歌赞美，
盛装打扮起舞；
欣喜若狂舞动衣裳，
欢悦鼓掌。
254
栴檀香烟弥漫，
如云遮蔽虚空；
高耸的诸多幢幡，
使城如披上彩衣。
255
见此不可思议稀有事，
群臣欢喜一致，
前往劝谏，
潘度王说道：
256
"大王见此，
最胜牟尼如是神通威力；
若不生一点信心，
其智慧有何用处？"
257
"大王，对值得信乐的功德，
生信是善人之法；
如水中莲花，
自然开放敬礼月光。"
258
"大王勿因，
愚者之言舍弃天道；
谁会跟随盲人，
寻求正道而不迷失？"
259
"迦宾那、频婆娑罗、
净饭等具威力的君王；
皆皈依法王，
恭敬饮用法甘露。"

260.

Sahassanetto tidasādhipo’pi khīṇāyuko khiṇabhavaṃ munindaṃ;

Upecca dhammaṃ vimalaṃ nisamma alattha āyuṃ api diṭṭhadhammo.

261.

Tuvampi tasmiṃ jitapañcamāre devātideve varadhammarāje;

Saggāpavaggādhigamāya khippaṃ cittaṃ pasādehi narādhirāja.

262.

Sutvānatesaṃ vacanaṃ narindo vikiṇṇakaḍkho ratanattayamhi;

Senāpatiṃ atthavaraṃ avoca pahaṭṭhabhāvo parisāya majjhe.

263.

Asaddahāno ratanattayassa guṇe bhavacchedanakāraṇassa;

Cirāya dulladdhipathe caranto ṭhito sarajje api vañcitohaṃ.

264.

Mohena khajjopanakaṃ dhamesiṃ sītaddito dhumasikhe jalante;

Pipāsito sindhujalaṃ pahāya piviṃ pamādena marīcitoyaṃ.

265.

Pariccajitvā amataṃ cirāya jivatthiko tikkhavisaṃ akhādiṃ;

Vihāya’haṃ campakapupphadāmaṃ adhārayiṃ jattusu nāgabhāraṃ.

266.

Gantvāna khippaṃ parikhā samīpaṃ ārādhayitvā jinadantadhātuṃ;

Ānehi pūjāvidhinā karissaṃ puññāni sabbattha sukhāvahāni.

267.

Gantvātatesoparikhāsamīpaṃ senādhinātho paramappatīto;

Dhātuṃ munindassa namassamāno ajjhesi rañño hitamā caranto

268.

Cirāgataṃ diṭṭhimalaṃ pahāya alattha saddhaṃ sugate narindo;

Pāsādamāgamma pasādamassa vaḍḍhehi rañño ratanattayamhi.

269.

Tasmiṃ khaṇe pokkharaṇī vicittā phullehi sovaṇṇasaroruhehi;

Alaṅkarontī gaganaṃ ahosi mandākinīvābhinavāvatārā.

270.

Haṃsaṅgaṇevātha munindadhātu sā paṅkajā paṅkajamokkamanti;

Kundāvadātāhi pabhāhi sabbaṃ khirodakucchiṃ’va puraṃ akāsi.

271.

Tato surattañjalipaṅkajamhi patiṭṭhahitvāna camupatissa;

Sandissamānā mahatā janena mahapphalaṃ mānusakaṃ akattha.

272.

Sutvāna vuttantamimaṃ narindo pahaṭṭhabhāvopadasā’va gantvā;

Saṃsūcayanto diguṇaṃ pasādaṃ suvimhitopañjalikoavoca.

273.

Vohāradakkhā manujā muninda saṅghaṭṭayitvā nikasopalamhi;

Karontiagghaṃ varakañcanassa esohi dhammo caritopurāṇo.

274.

Maṇiṃ pasatthākarasambhavampi hutāsakammehabhīsaṅkharitvā;

Pāpentirājaññakirīṭakoṭiṃ vibhusanattaṃ vidunomanussā.

275.

Vīmaṃsanatthāya tavādhunāpi mayā kataṃ sabbamidaṃ muninda;

Āguṃ mahantaṃ khama bhuripañña khippaṃ mamālaṅkuru uttamaṅgaṃ.

276.

Patiṭṭhitā tassa tato kirīṭe maṇippabhā bhāsini dantadhātu;

Amuñci raṃsī dhavalā pajāsu sinehajātā iva khīradhārā.

277.

So dantadhātuṃ sirasāvahanto padakkhiṇaṃtaṃnagaraṃ karitvā;

Sampūjayanto kusumādikehi susajjitante puramāharittha.

278.

Samussitodārasitātapatte pallaṅkaseṭṭhe ratanujjalamhi;

Patiṭṭhapetvāna jinassa dhātuṃ pūjesi rājā ratanādikehi.

279.

Buddhādivatthuttayameva rājā āpāṇakoṭiṃ saraṇaṃ upecca;

Hitvā vihiṃsaṃ karuṇādhivāso ārādhayī sabbajanaṃ guṇehi.

280.

Kāresi nānāratanappabhāhi sahassaraṃsīṃ’va virocamānaṃ;

Narādhipo bhattibharānurūpaṃ sucittitaṃ dhātunivesanampi.

281.

Vaḍḍhesi so dhātugharamhi dhātuṃ alaṅkaritvā sakalaṃ purampi;

Sesena pūjāvidhinā atitto pūjesi raṭṭhaṃ sadhanaṃ sabhoggaṃ.

282.

Āmantayitvā guhasīvarājaṃ sammānitaṃ attasamaṃ karitvā;

Dānādikaṃ puññamanekarūpaṃ saddhādhano sañciṇirājaseṭṭho.



以下是完整的中文直译：
260
具千眼的三十三天王，
寿命将尽时前往见证，
听闻无垢法后，
当下获得延寿。
261
你也应对战胜五欲魔的，
天中之天殊胜法王，
为速证天界涅槃，
生起信心，人中之主。
262
国王听闻他们的话语，
对三宝疑惑消除；
在众人中欢喜地，
对大臣阿他瓦说道：
263
"我不信三宝，
能断除轮回的功德；
长久行于邪见道，
即使身为国王也被欺骗。"
264
"因愚痴追逐萤火，
寒冷时靠近烟雾；
口渴时舍弃河水，
愚昧饮用蜃气。"
265
"长久舍弃甘露，
为求活命吞食毒药；
抛弃旃簸迦花环，
颈上戴着蛇身。"
266
"速往壕沟边，
祈请胜者牙舍利；
我将以供养仪轨，
积累普遍带来安乐的福德。"
267
军队统帅极其欢喜，
前往壕沟边；
礼敬牟尼主舍利，
为王利益而祈请。
268
国王舍弃长久积累的邪见垢，
对善逝生起信心；
请升上宫殿增长，
国王对三宝的净信。
269
刹那间美丽的池塘，
盛开金色莲花；
装饰虚空，
如新降临的天河。
270
于是牟尼主舍利，
如天鹅群从莲花升起；
以茉莉般洁白光芒，
使全城如乳海。
271
然后安住在，
军统领红莲般合掌手中；
为众人所见，
宣说人身难得大果。
272
国王听闻此事，
欣喜立即前往；
显示加倍信心，
惊叹合掌说道：
273
"善巧交易的人们，牟尼主，
以试金石摩擦，
确定殊胜黄金价值，
这是古老传统。"
274
"智者将产自优良矿藏的宝石，
经过火的锻炼；
使其达到装饰，
王冠顶端的价值。"
275
"牟尼主，我今所作一切，
皆为考验；
广大智慧者请原谅重罪，
速来庄严我的头顶。"
276
舍利安住在他冠上，
放射如宝石般光芒；
向众生放射白光，
如倾注慈爱的乳流。
277
他顶戴牙舍利，
右绕城市；
以花等供养，
回到装饰华丽的城中。
278
在高悬华丽白伞下，
最胜宝座光耀闪烁；
安置胜者舍利，
国王以珠宝等供养。
279
国王终身皈依，
佛等三宝；
舍弃伤害住于慈悲，
以功德使众人欢喜。
280
人主依信心程度，
建造舍利殿；
以种种珠宝光明，
照耀如千光聚。
281
他增长舍利殿中舍利，
装饰整个城市；
仍不满足于其余供养仪式，
供养国土及一切财富受用。
282
召见古哈西瓦王，
予以同等尊重；
具信心财富的最胜王，
积累布施等种种福德。

283.

Tato so bhupālo kumatijanasaṃsaggamanayaṃ,

Nirākatvā magge sugatavacanujjotasugame;

Padhāvanto sammā saparahitasampatticaturo,

Pasatthaṃ lokatthaṃ acari caritāvajjitajano.

Tatiyo paricchedo.

284.

Carati dharaṇi pāle rājadhammesu tasmiṃ,

Samaracaturaseno khīradhāro narindo;

Nijabhujabalalīlā’rātidappappamāthī,

Vibhavajanitamāno yuddhasajjo’bhigañchi.

285.

Karivaramatha disvā so guhādvārayātaṃ,

Paṭibhayarahitatto sīharājā’va rājā;

Nijanagarasamīpāyātametaṃ narindaṃ,

Amitabalamamahoghenottharantā’bhiyāyi.

286.

Uditabahaḷadhūlīpāḷiruddhantaḷikkho,

Samadavividhayodhārāvasaṃrambhabhīme;

Nisitasarasatālīvassadhārākarāḷe,

Ajini mahati yuddhe paṇḍuko khīradhāraṃ.

287.

Atha narapatiseṭṭho saṅgahetvāna raṭṭhaṃ,

Nija tanuja varasmiṃ rajjabhāraṃ nidhāya;

Sugata dasana dhātuṃ sampaṭicchāpayitvā,

Pahiṇi ca guhasīvaṃ sakkaritvā saraṭṭhaṃ.

288.

Suviramavanīpālo saññamaṃ ajjhupeto,

Vividha vibhava dānāyācake tappayitvā;

Tidasapura samājaṃ dehabhedā payāto,

Kusala phalamanappaṃ patthitaṃ paccalattha.

289.

Narapati guhasīvo taṃ munindassa dhātuṃ,

Sakapuramupanetvā sādhu sammānayanto;

Sugati gamana magge pāṇino yojayanto,

Sucarita mabhirūpaṃ sañciṇanto vihāsi.

290.

Agaṇitamahimassujje nirañño tanūjo,

Purima vayasi yevāraddhasaddhābhiyogo;

Dasabala tanudhātuṃ pūjituṃ tassa rañño,

Puravara mupāyāto dantanāmo kumāro.

291.

Guṇajanita pasādaṃ taṃ kaliṅgādhināthaṃ,

Nikhila guṇa nivāso so kumāro karitvā;

Vividha mahavidhānaṃ sādhusampādayanto,

Avasi sugatadhātuṃ anvahaṃ vandamāno.

292.

Abhavi ca guhasīvassāvanīsassa dhitā,

Vikaca kuvalayakkhī haṃsakantābhiyātā;

Vadana jita sarojā hāridhammillabhārā,

Kucabharanamitaṅgi hema mālābhidhānā.

293.

Akhilaguṇanidhānaṃ bandhubhāvānurūpaṃ,

Suvimalakulajātaṃ taṃ kumāraṃ viditvā;

Narapati guhasīvo attano dhītaraṃ taṃ,

Adadi sabahumānaṃ rājaputtassa tassa.

294.

Manujapati kumāraṃ dhāturakkhādhikāre,

Pacuraparijanaṃ taṃ sabbathā yojayitvā;

Gava mahisa sahassādīhi sampīṇayitvā,

Saka vibhava sarikkhe issaratte ṭhapesi.

295.

Samarabhuvi vinaṭṭhe khīradhāre narinde,

Malayavanamupetā bhāgineyyā kumārā;

Pabala mati mahantaṃ saṃharitvā balaggaṃ,

Upapuramupagañchuṃ dhātuyā gaṇhanatthaṃ.

296.

Atha nagarasamīpe te nivesaṃ karitvā,

Savaṇakaṭukametaṃ sāsanaṃ pesayiṃsu;

Sugatadasanadhātuṃ dehi vā khippamamhaṃ,

Yasasirijananiṃ vā kīḷa saṅgāmakeḷiṃ.

297.

Sapadi dharaṇipālo sāsanaṃ taṃ suṇitvā,

Avadi rahasi vācaṃ rājaputtassa tassa;

Nahi sati mama dehe dhātumaññassa dassaṃ,

Ahamapi yadi jetuṃ neva te sakkuṇeyyaṃ.

298.

Suranara namitaṃ taṃ dantadhātuṃ gahetvā,

Gahita dijavilāso sīhaḷaṃ yāhi dīpaṃ;

Iti vacanamudāraṃ mātulassātha sutvā,

Tamavaca guhasīvaṃ dantanāmo kumāro.

299.

Tavaca mamaca ko vā sīhaḷe bandhubhūto,

Jinavaraṇasaroje bhattiyutto ca kovā;

Jalanīdhiparatīre sīhaḷaṃ khuddadesaṃ,

Kathamahamatinessaṃ dantadhātuṃ jinassa.



以下是完整的中文直译：
283
于是那国王舍弃，与邪见者交往的过患，
行于善逝言教照亮的善道；
精进正确成就自他利益，
远离过失行为利益世间。
第三品
284
当他依王法治理大地时，
善战军队的牛乳王（Khiradhara）；
以自臂力游戏般摧毁敌人傲慢，
生起财富骄慢备战前来。
285
见到他如大象来到洞门，
国王无畏如狮子王；
敌王率领无量军力，
如大潮涌来临近王城。
286
升起浓密尘埃遮蔽虚空，
各种战士醉狂喊叫可畏；
锐利箭雨如倾盆而下，
潘度王在大战中击败牛乳王。
287
于是最胜人王治理国土，
将王位重担委托给最胜王子；
令其接受善逝牙舍利，
恭敬送古哈西瓦返回本国。
288
善勇地主持戒律，
以种种财富满足乞求者；
身坏命终往三十三天，
获得所愿不少善果。
289
人王古哈西瓦将牟尼主舍利，
带回自己城市善加供养；
引导众生趣向善道，
积累美好善行而住。
290
不计名声威势的王子，
年少时即开始修习信心；
名为牙的王子为礼敬，
十力者身舍利来到最胜城。
291
这具足一切功德的王子，
对因功德而生信的卡林加主；
圆满成就种种大仪式，
日日礼敬善逝舍利而住。
292
地主古哈西瓦有位女儿，
眼如盛开青莲优美如天鹅；
面胜莲花发髻迷人，
丰胸致身名为金鬘。
293
人王古哈西瓦知道，
这王子是功德藏，亲属相称，
出生清净家族；
恭敬将女儿嫁与王子。
294
人王委任王子，
掌管舍利护卫之职；
赐予众多随从，
以及数千牛羊；
授予与自身财富相称的权力。
295
当牛乳王战死后，
住在摩罗耶山的外甥王子们；
集结强大军力，
来到城外欲夺舍利。
296
于是在城市附近安营，
送来刺耳的信息：
"速将善逝牙舍利给我们，
或者来享受战争游戏带来的荣耀。"
297
地主立即听闻此信，
私下对王子说：
"我活着时不会将舍利给他人，
若我不能胜利。"
298
"请带着天人礼敬的牙舍利，
如鸟般飞往狮子洲（今斯里兰卡）。"
听闻舅父如是殊胜言语，
名为牙的王子对古哈西瓦说：
299
"你我在狮子洲有何亲属？
谁对胜者莲足具有信心？
海岸边的狮子洲是小国，
我如何能带去胜者牙舍利？"

300.

Tamavadi guhasīvo bhāgineyyaṃ kumāraṃ,

Dasabalatanudhātu saṇṭhitā sīhaḷasmiṃ;

Bhavabhayahatidakkho vattate satthudhammo,

Gaṇanapathamatītā bhikkhavo cāvasiṃsu.

301.

Mama ca piyasahāyo so mahāsena rājā,

Jinacaraṇasarojadvandasevābhiyutto;

Salilamapi ca phuṭṭhaṃ dhātuyā patthayanto,

Vividharatanajātaṃ pābhataṃ pesayittha.

302.

Pabhavati manujindo sabbadā buddhimā so,

Sugatadasanadhātuṃ pūjituṃ pūjaneyyaṃ;

Paricitavisayamhā vippavutthaṃ bhavantaṃ,

Vividhavibhavadānā sādhu saṅgaṇhituñca.

303.

Nija duhitupatiṃ taṃ itthamārādhayitvā,

Narapati guhasīvo saṅgahetvāna senaṃ;

Raṇadharaṇimupeto so kumārehi saddhiṃ,

Maraṇaparavasattaṃ ajjhagā yujjhamāno.

304.

Atha narapati putto dantanāmo suṇitvā,

Savaṇa kaṭukametaṃ mātulassappavattiṃ;

Gahita dijavilāso dantadhātuṃ gahetvā,

Turita turita bhūto so puramhā paḷāyi.

305.

Sarabhasa mupagantvā dakkhiṇaṃ cātha desaṃ,

Avicalitasabhāvo iddhiyā devatānaṃ;

Nadimatimahatiṃ so uttaritvāna puṇṇaṃ,

Nidahi dasanadhātuṃ vālukārāsimajjhe.

306.

Puna puramupagantvā taṃ gahītaññavesaṃ,

Bhariyamapi gahetvā āgato tattha khippaṃ;

Sugatadasanadhātuṃ vālukāthupakucchiṃ,

Ṭhapitamupacaranto acchi gumbantarasmiṃ.

307.

Sapadi nabhasi thero gacchamāno paneko,

Vividhakiraṇajālaṃ vālukārāsithūpā;

Aviraḷitamudentaṃ dhātuyā tāya disvā,

Paṇami sugatadhātuṃ otaritvāna tattha.

308.

Munisutamatha disvā jampatī te patītā,

Nijagamanavidhānaṃ sabbamārocayiṃsu;

Dasabalatanujo so dhāturakkhā niyutto,

Parahitaniratatto te ubho ajjhabhāsi.

309.

Dasabalatanudhātuṃ sīhaḷaṃ netha tumhe,

Agaṇita tanukhedā vītasārajjametaṃ;

Api ca gamanamagge jātamatte vighāte,

Saratha mamamanekopaddavacchedadakkhaṃ.

310.

Iti sugatananūjo jampatīnaṃ kathetvā,

Puna’pi tadanurūpaṃ desayitvāna dhammaṃ;

Puthutaramapanetvā sokasallañca gāḷhaṃ,

Sakavasatimupeto antalikkhena dhīro.

311.

Bhujagabhavanavāsī ninnagāyātha tassā,

Bhujagapati mahiddhi paṇḍuhārābhidhāno;

Sakapurapavaramhā nikkhamitvā caranto,

Samupagami tadā taṃ ṭhānamicchāvasena.

312.

Vimalapulinathūpā so samuggacchamānaṃ,

Sasiruciramarīcijjālamālokayitvā;

Ṭhitamatha munidhātuṃ vālukārasigabbhe,

Kimidamiti sakaṅkhaṃ pekkhamāno avedi.

313.

Sapadi sabahumāno so asandissamāno,

Ratanamayakaraṇḍaṃ dhātuyuttaṃ gilitvā;

Vitataputhuladeho bhogamālāhi tuṅgaṃ,

Kaṇakasikharirājaṃ veṭhayitvā sayittha.

314.

Salilanidhisamīpaṃ jampatī gantukāmā,

Pulinatalagataṃ taṃ dantadhātuṃ adisvā;

Nayanasaliladhāraṃ sokajātaṃ kirantā,

Sugatasutavaraṃ taṃ taṅkhaṇe’nussariṃsu.

315.

Atha sugatasuto so cintitaṃ saṃviditvā,

Agami savidhamesaṃ sokadinānanānaṃ;

Asuṇi ca jinadhātuṃ vālukārāsimajjhe,

Nīhitamapi adiṭṭhaṃ pūjitaṃ jampatīhi.

316.

Sayitamatha yatīso dibbacakkhuppabhāvā,

Ratanagirinikuñje nāgarājaṃ apassi;

Vihagapatisarīraṃ māpayi tammuhutte,

Vitataputhulapakkhena’ntaḷikkhaṃ thakentaṃ.



以下是完整的中文直译：
300
古哈西瓦对外甥王子说：
"十力者身舍利安住狮子洲；
善于断除轮回怖畏的导师法运行，
无数比丘居住其中。"
301
"我亲爱朋友大军王，
专注礼敬胜者莲足双足；
渴望得到舍利接触过的水，
送来各种珠宝作为礼物。"
302
"那位具智人主一直有能力，
供养应受供养的善逝牙舍利；
也能以种种财富布施，
善待你这离开熟悉领地的人。"
303
如此劝说女婿后，
人王古哈西瓦集结军队；
与诸王子前往战场，
战斗中遭遇死亡。
304
于是名为牙的王子，
听闻舅父这令耳刺痛的消息；
如鸟振翅般带着牙舍利，
匆忙从城中逃离。
305
迅速前往南方，
由天神神通力保持不动；
渡过极大满水河流，
将牙舍利藏于沙堆中。
306
再回城中改装易容，
带着妻子迅速返回那里；
在灌木丛中守护，
置于沙堆中的善逝牙舍利。
307
忽然一位长老，
在空中行进时；
见到从沙塔中，
不断升起舍利种种光明；
降下礼敬善逝舍利。
308
见到牟尼弟子后夫妇二人欢喜，
将他们行程安排全部告知；
那位负责护卫十力者舍利，
专注利他的牟尼子对二人说：
309
"你们将十力者舍利带往狮子洲，
不计身体疲劳无有怯懦；
若途中遇到困难，
请记住我能除去众多障碍。"
310
如此善逝子对夫妇说完，
又随顺开示正法；
广泛拔除深重忧箭后，
智者经空中返回住处。
311
时有住龙宫、
具大神通名为般度哈拉的龙王；
从自己最胜城出来游行，
因缘和合来到那处。
312
他见到从洁白沙塔，
升起美丽光明网；
看到牟尼舍利安住沙堆中，
生疑想知这是什么。
313
立即恭敬不现身形，
吞下装有舍利的宝匣；
展开广大身体以蛇身圈绕，
盘踞在金山王上。
314
欲往海边的夫妇，
未见沙地上的牙舍利；
流泪悲伤，
当即忆念最胜善逝子。
315
于是善逝子知其所想，
来到这些面带忧色者身边；
闻知胜者舍利置于沙堆中，
虽未见到仍受夫妇供养。
316
然后尊者以天眼威力，
见到龙王卧于宝山洞中；
刹那化现金翅鸟身，
广展双翼遮蔽虚空。

317.

Jaladhimatigabhīraṃ taṃ dvidhā so karitvā,

Pabalapavanavegena’ttano pakkhajena;

Sarabhasa mahidhāvaṃ bhīmasaṃrambhayogā,

Abhigami bhujagindaṃ merupāde nipannaṃ.

318.

Jahitabhujagaveso taṅkhaṇe so phaṇindo,

Paṭibhayacakitatto saṃkhipitvāna bhoge;

Sarabhasa mupagantvā tassa pāde namitvā,

Vinayamadhuramitthaṃ taṃ munīsaṃ avoca.

319.

Sakalajanahitatthaṃ eva jāyanti buddhā,

Bhavati janahitatthaṃ dhātumattassa pūjā;

Ahamapi jinadhātuṃ pūjayitvā mahagghaṃ,

Kusalaphalamanappaṃ sañciṇissaṃ’ti gaṇhiṃ.

320.

Atha manujagaṇānaṃ saccabodhārahānaṃ,

Vasatibhavanamesā nīyyate sīhaḷaṃ taṃ;

Munivaratanudhātuṃ tena dehīti vutto,

Bhujagapati karaṇḍaṃ dhātugabbhaṃ adajji.

321.

Vihagapatitanuṃ taṃ saṃharitvāna thero,

Jalacarasatabhīmā aṇṇavā uppatitvā;

Sakalapathavicakke rajjalakkhiṃ’va dhātuṃ,

Narapatitanujānaṃ jampatīnaṃ adāsi.

322.

Iti katabahukāre saṃyaminde payāte,

Sugatadasanadhātuṃ muddhanā ubbahantā;

Mahati vipinadevādīhi magge payutte,

Vividhamahavidhāne te tato nikkhamiṃsu.

323.

Mudusurabhīsamīro kaṇṭakādivyapeto,

Vimalapulinahārī āsī sabbattha maggo;

Ayanamupagate te dantadhātuppabhāvā,

Nigamanagaravāsī sādhu sammānayiṃsu.

324.

Kusumasurabhicuṇṇākiṇṇahatthāhi niccā,

Sakutukamanuyātā kānane devatāhī;

Acalagahaṇaduggaṃ khepayitvāna maggaṃ,

Agamumaturitā te paṭṭanaṃ tāmalittiṃ.

325.

Acalapadarabaddhaṃ suṭṭhitodārakūpaṃ,

Uditaputhulakāraṃ dakkhanīyāmakañca;

Sayamabhimatalaṅkāgāminiṃ nāvamete,

Sapadi samuparūḷhaṃ addasuṃ vāṇijehi.

326.

Atha dijapavarā te sīhaḷaṃ gantumicchaṃ,

Sarabhasa mupagantvā nāvikassāvadiṃsu;

Sutisukhavacasā so sādhuvuttena cesaṃ,

Pamuditahadayo te nāvamāropayittha.

327.

Jalanidhimabhirūḷhesvesu ādāya dhātuṃ,

Samabhavumupasannā lolakallolamālā;

Samasurabhimanuñño uttaro vāyi vāto,

Vimalarucirasobhā sabbathā’suṃ disā’pi.

328.

Nabhasi asitasobhe venateyyo’va nāvā,

Pabalapavanavegā sattataṃ dhāvamānā;

Nayanavisayabhāvātītatīrācalādiṃ,

Pavisi jaladhimajjhaṃ pheṇapupphābhikiṇṇaṃ.

329.

Atha abhavi samuddo bhīmasaṃvaṭṭavātā,

Bhīhatasikharikūṭākāravīcippabandho;

Savanabhiduraghorārāvarundhantalikkho,

Bhayacakitamanussakkandito sabbarattiṃ.

330.

Udayasikharisīsaṃ nūtanādiccabimbe,

Upagatavati tassā rattiyā accayamhi;

Salilanidhijalaṃ taṃ santakallolamālaṃ,

Asitamaṇivicittaṃ koṭṭimaṃ’vāvabhāsi.

331.

Atha vitataphaṇālī bhiṃsanā keci nāgā,

Surabhikusumahatthā keci dibbattabhāvā;

Ruciramaṇipadīpe keci sandhārayantā,

Nijasirasi karontā keci kaṇḍuppalānī.

332.

Phuṭakumudakalāpe jattuneke vahantā,

Kaṇakakalasamālā ukkhipattā ca keci;

Pavanacalitaketuggāhakā keci eke,

Rucira kaṇaka cuṇṇāpuṇṇacaṅgoṭahatthā.

333.

Salaḷitaramaṇiyaṃ keci naccaṃ karontā,

Salayamadhuragītaṃ gāyamānā’va keci;

Pacuraturiyabhaṇḍe āhanantā’va eke,

Munivaratanudhātuṃ pūjituṃ uṭṭhahiṃsu.

334.

Rucirakacakalāpā rājakaññāya tassā,

Munivaradasanaṃ taṃ niggatevindulekhā;

Ujurajatasalākā sannibhe muñci raṃsī.



以下是完整的中文直译：
317
他将极深海水分为两半，
以自己翅膀产生强大风力；
以可怖威势迅速俯冲，
趋向卧于须弥山脚的龙王。
318
那龙王立即舍弃蛇形，
惊恐畏惧收缩蛇身；
迅速前来礼敬其足，
以调柔甜美语对牟尼主说：
319
"诸佛生于世间皆为利益一切众生，
供养舍利亦为利益众生；
我取此殊胜胜者舍利供养，
是为积集不少善果。"
320
于是被告知：
"这将被带往狮子洲，
作为值得证悟真理众生的住处；
请交出最胜牟尼身舍利。"
龙王交出盛舍利的宝匣。
321
长老收起金翅鸟身，
从令百种水族恐惧的大海飞起；
将如大地之轮王位般的舍利，
授予人王子夫妇。
322
如此具大恩德的调御者离去后，
他们顶戴善逝牙舍利；
在林神等沿途布置，
种种大供养仪式中离去。
323
柔和芳香无棘刺的风，
道路遍布洁净细沙；
因牙舍利威力所至处，
村镇居民皆善加恭敬。
324
手持撒布芳香花粉，
林中诸天好奇相随；
越过山中难行险道，
他们匆匆抵达塔默利提港。
325
他们见到一艘系于山脚，
高大堅固、装饰华美、
主人正想前往楞伽（斯里兰卡）、
商人刚刚登上的船只。
326
于是这最胜婆罗门二人，
欲往狮子洲迅速前来；
向船主说悦耳良言，
他欢喜心让他们登船。
327
当他们携带舍利登上海船，
波浪变得平静；
适宜芳香的北风吹拂，
四方处处呈现清净美丽。
328
船只如空中金翅鸟，
乘强风速度持续前进；
山岸等已超出视野，
驶入遍布泡沫如花的海中。
329
此时大海生起可怖旋风，
波浪连绵如被击碎的山峰；
可怕声响遍满虚空，
惊恐的人们整夜号叫。
330
当太阳新光升上，
东山顶端夜尽时；
那海水波浪平静，
如镶嵌黑宝石的地面般闪耀。
331
时有展开蛇冠可怕的龙众，
有些手持香花天身，
有些持美丽宝石灯，
有些头顶青莲。
332
有些颈佩开放的白莲，
有些举起金瓶，
有些手执风动旗幡，
有些手持盛满金粉的篮子。
333
有些优雅地舞蹈，
有些歌唱悦耳歌曲；
有些击奏众多乐器，
起身供养最胜牟尼身舍利。
334
那位美丽发髻的王女，
最胜牟尼牙舍利放射光芒，
如升起的月光，
如直立的银针。

335.

Atulitamanubhāvaṃ dhātuyā pekkhataṃ taṃ,

Pamuditahadayānaṃ taṅkhaṇe pannagānaṃ;

Paṭiravaharitānaṃ sādhuvādādikānaṃ,

Gaganamapariyantaṃ’vāsi vitthāritānaṃ.

336.

Pavisi sugata dāṭhādhātu sā moḷigabbhaṃ,

Puna gaganatalamhā otaritvāna tassā;

Phaṇadharanivahā te taṃ tariṃ vārayitvā,

Mahamakarumudāraṃ sattarattindivaṃhi.

337.

Acalamiva vimānaṃ antalikkhamhi nāvaṃ,

Gativirahitamamhorāsimajjhamhi disvā;

Bhayavilulitacittā jampatī te samaggā,

Dasabalatanujaṃ taṃ iddhimantaṃ sariṃsu.

338.

Sapadi munisuto so cittamesaṃ viditvā,

Nabhasi jaladharālī maddamāno’bhigantvā;

Vihagapatisarīraṃ māpayitvā mahantaṃ,

Bhayacakitabhujaṅge te paḷāpesi khippaṃ.

339.

Itthaṃ buddhisute bhujaṅgajanitaṃ bhītiṃ sametvā gate,

Sā nāvā pavanā pakampitadhajā tuṅgaṃ taraṅgāvaliṃ;

Bhīndantī gativegasā puthutaraṃ meghāvalīsannibhaṃ,

Laṅkāpaṭṭanamotarittha sahasā therassa tassiddhiyā.

Catuttho paricchedo.

340.

Saṃvaccharamhi navamamhi mahādisena,

Puttassa kittisirimeghanarādhipassa;

Te jampatī tamatha paṭṭanamotaritvā,

Devālaye paṭivasiṃsu manobhirāme.

341.

Disvāna te dvijavaro pathike nisāyaṃ,

Santappayittha madhurāsanapānakehi;

Rattikkhaye ca anurādhapurassa maggaṃ,

Chāyāpatīnamatha so abhivedayittha.

342.

Ādāya te dasanadhātuvaraṃ jinassa,

Sammānitā dvijavarena’tha paṭṭanamhā;

Nikkhamma dūrataramaggamatikkamitvā,

Padvāragāmamanurādhapurassa’gañchuṃ.

343.

Yaṃ dhammikaṃ naravaraṃ abhitakkayitvā,

Jāyāpatī visayametamupāgamiṃsu;

Taṃ vyādhinā samuditena mahādisena,

Laṅkissaraṃsucirakālakataṃ suṇiṃsu.

344.

Sokena te sikharineva samuggatena,

Ajjhotthaṭā bahutaraṃ vilapīṃsu muḷhā;

Kāyiṃsu tesamatha mucchitamānasānaṃ,

Sabbā disā ca vidisā ca ghanandhakārā

345.

Sutvāna kittisirimeghanarādhipassa,

Rajjeṭhitassa ratanattayamāmakattaṃ;

Vassena nibbutamahādahanā’va kacchā,

Te jampatī samabhavuṃ hatasokatāpā.

346.

Sutvāna meghagirināmamahāvihāre,

Bhikkhussa kassaci narādhipavallabhattaṃ;

Tassa’ntikaṃ samupagamma katātitheyyā,

Dhātuppavattimavadiṃsu ubho samecca.

347.

Sutvāna so munivaro dasanappavattiṃ,

Haṭṭho yathāmatarasena’hisittagatto;

Gehe sake sapadi paṭṭavitānakehi,

Vaḍḍhesi dhātumamalaṃ samalaṅkatamhi.

348.

Tesañca jānipatikānamubhinnameso,

Katvāna saṅgahamuḷārataraṃ yathicchaṃ;

Vuttantametamabhivedayituṃ pasatthaṃ,

Laṅkādhipassa savidhaṃ pahiṇittha bhikkhuṃ.

349.

Rājā vasantasamaye saha kāminīhi,

Uyyānakeḷisukha mekadine’nubhonto;

Āgacchamānamatha tattha sudurato’ca,

Taṃ vippasannamukhavaṇṇamapassi bhikkhuṃ.

350.

So saṃyami samupagamma narādhipaṃ taṃ,

Vuttantametamabhivedayi tuṭṭhacitto;

Sutvāna taṃ paramapītibharaṃ vahanto,

Sampattacakkaratano’va ahosi rājā.

351.

Laṅkissaro dvijavarā jinadantadhātu,

Mādāya jānipatayo ubhaye samecca;

Essanti laṅkamacirena itīritaṃ taṃ,

Nemittikassa vacanañca tathaṃ amaññi.

352.

Rājā tato mahatiyā parisāya saddhiṃ,

Tassānurādhanagarassa puruttarāya;

Āsāya taṃ sapadi meghagiriṃ vihāraṃ,

Saddho agañchi padasā’va pasannacitto.



以下是完整的中文直译：
335
看到舍利无与伦比威力时，
龙众内心欢喜；
赞叹等声响应，
遍满无边虚空。
336
善逝牙舍利入于发髻，
再从空中降下；
众龙王阻止船只前进，
在大海中七昼夜欢庆供养。
337
见到船只如不动宫殿，
停滞在大海中央；
夫妇二人心生恐惧，
忆念具神通的十力子。
338
牟尼子立即知其心意，
从空中破云而来；
化现巨大金翅鸟身，
迅速驱散恐惧的龙众。
339
如此佛子平息龙众引起的恐惧后离去，
那船高扬旗帜随风摇动，
破开高浪如广大云层般迅疾前进，
因那长老神通力迅速抵达楞伽港。
第四品
340
在吉帝斯利美伽那王子
大军统帅位第九年，
夫妇二人抵达那港口，
住在悦意的天神庙中。
341
最胜婆罗门见到夜晚的旅客，
以美味饮食供养；
天明时为他们指明，
阿努拉塔城（今阿努拉德普勒）的道路方向。
342
于是携带胜者最胜牙舍利，
受最胜婆罗门恭敬后离港；
越过遥远路程，
来到阿努拉塔城门村。
343
夫妇二人为见正法人主，
而来到此地；
却听闻大军统帅因病，
楞伽王早已去世。
344
他们被如山升起的忧愁，
淹没而迷乱悲泣；
他们心神昏迷，
四方八方皆成黑暗。
345
听闻吉帝斯利美伽那王，
执政皈依三宝；
夫妇二人如旱地遇雨，
熄灭忧愁热恼。
346
听闻住美伽山寺（今米欣塔莱）中，
某位比丘为王所宠信；
二人前往受其接待，
共同告知舍利因缘。
347
那最胜牟尼闻知牙舍利消息，
欢喜如身涂甘露；
立即在庄严自己住处，
以锦缎增长无垢舍利。
348
他对这对夫妇，
随意作极大供养；
派遣比丘前往，
楞伽王处报告此殊胜事。
349
一日国王与诸妃，
在春季享受园林游乐；
从远处看见，
那面容清净的比丘前来。
350
那调御者来到人王前，
欢喜告知此事；
国王听闻后充满最胜喜悦，
如获得轮宝一般。
351
他认为相士所说：
"楞伽王、最胜婆罗门、
胜者牙舍利及夫妇二人，
不久将来到楞伽"之言为真。
352
于是国王与大众一起，
前往阿努拉德城北方，
美伽山寺，
信心清净徒步而行。

353.

Disvā tato sugatadhātumalabbhaneyyaṃ,

Ānandajassunivahehi ca tārahāraṃ;

Siñcaṃ vidhāya paṇidhiṃ bahumānapubbaṃ,

Romañcakañcukadharo iti cintayittha.

354.

So’haṃ anekaratanujjalamoḷidhāriṃ,

Pūjeyyamajja yadi duccajamuttamaṅgaṃ;

Lokattayekasaraṇassa tathāgatassa,

No dhātuyā mahamanucchavikaṃ kareyyaṃ.

355.

Etaṃ pahūtaratanaṃ sadhanaṃ sabhoggaṃ,

Sampūjayaṃ api dharāvalayaṃ asesaṃ;

Pūjaṃ karomi tadanucchavikaṃ ahaṃ’ti,

Cinteyya kohi bhuvanesu amūḷhatitto.

356.

Laṅkādhipaccamidamappataraṃ mamāsi,

Buddho guṇehi vividhehi pamāṇa suñño;

So’haṃ parittavibhavo tibhavekanāthaṃ,

Taṃ tādisaṃ dasabalaṃ kathamaccayissaṃ.

357.

Itthaṃ punappuna tadeva vicintayanto,

Āpajji so dhitiyuto’pi visaññibhāvaṃ;

Saṃvījito sapadi cāmaramārutena,

Khinnena sevakajanena alattha saññaṃ.

358.

Thokampi bījamatha vā abhiropayantā,

Medhāvino mahatiyā’pi masundharāya;

Kālena patta tava pupphaphaladikāni,

Vindanti patthitaphalāni anappakāni.

359.

Evaṃ guṇehi vividhehi’pi appameyya,

Dhammissaramhi mahamappatarampi katvā;

Kālaccayena pariṇāma visesarammaṃ,

Saggāpavaggasukhamappaṭimaṃ labhissaṃ.

360.

Itthaṃ vicintiya pamodabharātireka,

Sampuṇṇacandimasarikkhamukho narindo;

Sabbaññuno dasanadhātuvarassa tassa,

Pūjesi sabbamapi sīhaḷadīpametaṃ.

361.

Bhikkhū’pi tepiṭaka jātakabhāṇakādi,

Takkagamādi kusalā api buddhimanto;

Vatthuttayekasaraṇā api poravaggā,

Kotuhalā sapadi sannipatiṃsu tattha.

362.

Rājā tato mahatiya parisāya majjhe,

Iccabruvī munivaro hi susukkadāṭho;

Dāṭhā jinassa yadi osadhitārakā’va,

Setā bhaveyya kimayaṃ malināvabhāsā.

363.

Tasmiṃ khaṇe dasanadhātu munissarassa,

Pakkhe pasāriya duve viya rājahaṃsī;

Vitthāritaṃ’suni vahā gaganaṅganamhi,

Āvaṭṭato chavi javena muhuttamattaṃ.

364.

Paccagghamattharaṇakaṃ sitamattharitvā,

Bhaddāsanamhi vinidhāya munindadhātuṃ;

Taṃ jātipupphanikarena thakesi rājā,

Vassaccayambudharakūṭasamappabhena.

365.

Uggamma khippamatha dhātu munissarassa,

Sā puppharāsisikharamhi patiṭṭhahitvā;

Raṃsīhi duddhadhavalehi virocamānā,

Sampassataṃ animise nayane akāsi.

366.

Taṃ dhātumāsanagatamhi patiṭṭhapetvā,

Khīrodaeṇepaṭalappaṭime dukuḷe;

Chādesi sāṭakasatehi mahārahehi,

Bhiyyo’pi so upaparikkhitukāmatāya.

367.

Abbhuggatā sapadi vatthasatāni bhetvā,

Setambudodaraviniggatacandimā’va;

Ṭhatvāna sā upari tesamabhāsayittha,

Raṃsīhi kundavisadehi disā samantā

368.

Tasmiṃ khaṇe vasumatī saha bhūdharehi,

Gajjittha sādhuvacanaṃ’va samuggirantī;

Taṃ abbhūtaṃ viya samekkhitumamburāsi,

So niccalo abhavi santataraṅgabāhu.

369.

Mattebhakampitasupupaphitasālato’va,

Bhassiṃsu dibbakusumāni’pi antaḷikkhā;

Naccesu cāturiyayamacchariyaṃ janassa,

Sandassayiṃsu gagane surasundarī’pi.

370.

Ānandasañjanitatāraravābhirāmaṃ,

Gāyiṃsu gītamamatāsanagāyakā’pi;

Muñciṃsu dibbaturiyāni’pi vāditāni,

Gambhīramuccamadhuraṃ dviguṇaṃ ninādaṃ.

371.

Saṃsibbitaṃ rajatarajjusatānukārī,

Dhārāsatehi vasudhambaramambudena;

Sabbā disā jaladakuṭamahagaghiyesu,

Dittācirajjutipadīpasatāvabhāsā.



以下是完整的中文直译：
353
见到不易获得的善逝舍利，
喜悦泪水如珠串；
恭敬发愿后，
身毛竖立而如此思维。
354
"我今若以戴有众多珠宝闪耀冠冕的，
难舍最上首级供养；
对三界唯一归依如来，
尚不足以作舍利相应供养。"
355
"即使以众多珠宝财富受用，
乃至供养整个大地；
谁能认为这是相应的供养？
世间无有不迷惑者。"
356
"我这楞伽王位微不足道，
佛陀具种种无量功德；
我如此少财如何能供养，
三有唯一怙主十力者。"
357
如此反复思维，
虽有坚定仍陷入昏迷；
立即被侍从以拂尘扇风，
疲惫中恢复知觉。
358
"智者播种少许种子，
在广大大地上；
随时节获得花果等，
得到所愿无量果实。"
359
"如是对具无量种种功德，
法主虽作微小供养；
随时间成熟特殊可爱，
将得无比天界涅槃乐。"
360
如此思维喜悦充满，
面如满月的人王；
对一切知者最胜牙舍利，
供养整个狮子洲。
361
三藏经师、本生经师等比丘，
善通论典等智者；
皈依三宝的城中众人，
好奇立即聚集于此。
362
于是国王在大众中，
如此说道："牟尼主纯白牙齿，
若这是胜者牙舍利，为何，
如药星般白而现暗淡？"
363
刹那间牟尼主牙舍利，
如展开双翼的王鹅；
在虚空中展开光明，
迅速旋转片刻。
364
铺设最胜洁白敷具，
置牟尼主舍利于吉祥座；
国王以纯种花朵覆盖，
如雨季云峰般光明。
365
于是牟尼主舍利迅速升起，
安住在花堆顶端；
放射如乳汁般洁白光芒，
使观者目不转睛。
366
将舍利安置在座上，
以如乳海泡沫般的细布，
覆以数百贵重衣服，
他更欲试验。
367
立即穿透数百衣服升起，
如白云中升起的月亮；
站立其上照耀，
以茉莉般清净光芒遍照诸方。
368
此时大地与诸山，
发出如赞叹声的轰鸣；
大海似欲观此稀有，
静止不起波浪。
369
如从醉象摇动盛开娑罗树，
天花从空中散落；
天女在空中展现，
令人惊叹的舞蹈技巧。
370
天界歌手歌唱，
悦耳动听生喜之歌；
天乐奏出，
深沉高亢甜美加倍的声响。
371
如百条银绳缝合，
雨水百道连结天地；
诸方为云峰遮蔽，
闪电如百盏明灯照耀。

372.

Ādhuyamāna malayāvala kānananto,

Samathulla pupphaja parāgaharābhihāri;

Sedoda bindugaṇa saṃharaṇappavīṇo,

Mandaṃ avāsi sisiro api gandhavāho.

373.

Rājā tamabbhutamavekkhiya pāṭihīraṃ,

Lokussavaṃ bahutarañca adiṭṭhapubbaṃ;

Cipphāritakkhiyugalo paramappamodā,

Pūjaṃ karittha mahatiṃ ratanādikehi.

374.

So dhātumattasirasā’tha samubbahanto,

Ṭhatvā samussita sitātapavāraṇamhi;

Cittatthare rathavare sitavājiyutte,

Lakkhinidhānanurādhapuraṃ pavekkhi.

375.

Devinda mandira same samalaṅkatamhi,

Rājā sakamhi bhavane atulānubhāvo;

Sīhāsane paṭika kojava santhatamhi,

Dhātuṃ ṭhapesi munino sasitātapatte.

376.

Anto’va bhumipati dhātugharaṃ mahagghaṃ,

Katvāna tattha vinidhāya munindadhātuṃ;

Sampūjayittha vividhehi upāyanehi,

Rattīndivaṃ tidivamokkha sukhābhikaṅkhī.

377.

Tesañca jānipatikānamubhinnameva,

Tuṭṭho bahūni ratanābharaṇādikāni;

Gāmeca issarakuleka nīvāsabhute,

Datvāna saṅgahamakāsi tisīhaḷindo.

378.

Saṅgamma jānapada negama nāgarādī,

Ukkaṇṭhitā sugatadhātumapassamānā;

Lokuttamassa caritāni abhitthavantā,

Ugghosayiṃsu dharaṇīpatisannidhāni;

Dhammissaro sakalalokahitāya loke,

Jāyittha sabbajanatāhitamācarittha;

Vitthāritā bahujanassa hitāya dhātu,

Icchāma dhātumabhipūjayituṃ mayampi.

380.

So sannipātiya mahīpati bhikkhusaṅgha,

Mārāmavāsimanurādhapuropakaṇṭhe;

Ajjhāsayaṃ tamabhivedayi satthudhātu,

Pūjāya sannipatitassa mahājanassa.

381.

Thero tahiṃ mahati bhikkhugaṇe paneko,

Medhābalena asamo karuṇādhivāso;

Evaṃ tisīhaḷapatissa mahāmatissa,

Lokatthacāracaturassa nivedayittha.

382.

Yo ācareyya anujīvijanassa atthaṃ,

Eso bhave’nucarito mahataṃ sabhāvo;

Dhātuṃ vasantasamaye bahi nīharitvā,

Dassehi puññamabhipatthayataṃ janānaṃ.

383.

Sutvāna saṃyamivarassa subhāsitāni,

Pucchittha so naravaro puna bhikkhusaṅghaṃ;

Dhātuṃ namassitumanena mahājanena,

Ṭhānaṃ kimettha ramaṇīyataraṃ siyā’ti.

384.

Sabbe’pi te atha nikāya nivāsi bhikkhū,

Ṭhānaṃ sakaṃ sakama vaṇṇayumādarena;

Aññoññabhinnavacanesu ca tesu rājā,

Nevābhinandi na paṭikkhipi kiñcivākyaṃ.

385.

Majjhattatānugatamānasatāya kintu,

Rājā avo ca puna bhikkhugaṇassa majjhe;

Attānurūpamayameva munindadhātu,

Ṭhānaṃ khaṇena sayameva gamissatīti.

386.

Rājā tato bhavanameva sakaṃ upecca,

Dhātuppaṇāmamabhipatthayataṃ janānaṃ;

Khippaṃmukhambujavanānī vikāsayanto,

Sajjetumāha nagarañca vihāramaggaṃ.

387.

Sammajjitā salila sevana santadhūlī,

Racchā tadā’si pulinattharaṇābhirāmā;

Ussāpitāni kaṇakādivicittitāni,

Vyagghādi rūpakhacitāni ca toraṇāni.

388.

Chāyā nivārita virocana raṃsitāpā,

Naccaṃ’va dassayati vātadhūtā dhajāli;

Vīthi vasantavanarāji samānavaṇṇā,

Jātā sujātakadalītarumālikāhi.

389.

Saṃsūcayanti ca sataṃ navapuṇṇakumbhā,

Saggāpavaggasukhamicchitamijjhatīti;

Kappurasāratagarāgarusambhavehi,

Dhūpehi duddinamatho sudinaṃ ahosi.

390.

Olambamānasitamuttakajālakāni,

Sajjāpitāni vividhāni ca maṇḍapāni;

Sampāditāni ca tahiṃ kusumagaghikāni,

Āmoda luddha madhupāvali kujitāni.



以下是完整的中文直译：
372
摩罗耶山丛林边缘摇动，
带来均匀花粉香气；
善于除去汗珠，
芳香风轻柔吹拂。
373
国王见此未曾见过的，
稀有神变与极大世间欢庆；
双目圆睁极度欢喜，
以珠宝等作大供养。
374
于是他顶戴舍利，
立于高举的白伞下；
乘坐铺设美饰驾有白马，
最胜马车入阿努拉塔城。
375
具无比威力的国王，
在如帝释宫般庄严自己宫殿；
于铺设锦缎的狮子座上，
安置牟尼舍利并撑白伞。
376
地主在宫内造贵重舍利殿，
安置牟尼主舍利于其中；
以种种供品供养，
昼夜希求天界解脱之乐。
377
三狮子洲王欢喜，
赐予那对夫妇，
众多珠宝饰品等，
以及贵族居住的村庄。
378
聚集的乡民市民等，
渴望见善逝舍利；
赞叹世间最上者事迹，
在地主前高声说：
379
"法主为一切世间利益生于世，
行一切众生利益；
为众生利益广传舍利，
我们也欲供养舍利。"
380
于是地主召集比丘僧团，
住阿努拉塔城郊寺院者；
告知聚集供养导师舍利，
大众的意愿。
381
其中一位智力无比，
住于慈悲的长老；
对三狮子洲主大臣，
善巧利益世间者如是告知：
382
"为随从众生利益而行，
此乃大人本性；
在春季将舍利请出，
示现给欲求福德众生。"
383
听闻最胜调御者善说，
人主再问比丘僧团：
"为使大众礼敬舍利，
此处何处最为悦意？"
384
于是所有部派住处比丘，
各自恭敬赞叹自己住处；
对彼此不同言论，
国王既不欢喜也不拒绝任何言论。
385
但因具平等心，
国王再对比丘众说：
"牟尼主舍利，
刹那间将自往相应处所。"
386
于是国王返回自己宫殿，
为使渴望礼敬舍利众生，
如莲花园般开颜，
命令装饰城市与寺院道路。
387
洒水除尘的街道，
以细沙铺设悦意；
竖立以金等装饰，
镶嵌虎等图案的门楼。
388
遮蔽日光热度的阴凉，
风动的旗帜如展现舞蹈；
街道如春季林列，
以美好芭蕉树成行。
389
百新满瓶表示，
所愿天界涅槃乐将成就；
以樟脑、多伽罗、沉香生起，
烟香使阴天变晴日。
390
悬挂白珍珠网，
装饰种种亭台；
布置花环其中，
引来贪香蜂群嗡鸣。

391.

Gacchiṃsu keci gahitussava vesasobhā,

Eke samuggaparipuritapupphahatthā;

Aññe janā surabhicuṇṇabharaṃ vahantā,

Tatthetare dhatavicittamahātapattā.

392.

Laṅkissaro’tha sasipaṇḍaravājiyutte,

Ujjotite rathavare ratanappabhāhi;

Dhātuṃ tilokatilakassa patiṭṭhapetvā,

Etaṃ avoca vacanaṃ paṇipātapubbaṃ.

393.

Sambodhiyā iva munissara bodhimaṇḍaṃ,

Gaṇḍambarukkhamiva titthiyamaddanāya;

Dhammañca saṃvibhajituṃ migadāyamajja,

Pūjānurūpamupagaccha sayaṃ padesaṃ.

394.

Rājā tato samucitācaraṇesu dakkho,

Vissajji phussarathamaṭṭhitasārathiṃ taṃ;

Pacchā sayaṃ mahatiyā parisāya saddhiṃ,

Pūjāvisesamasamaṃ agamā karonto.

395.

Ukkuṭṭhinādavisarena mahājanassa,

Hesāravena visaṭena turaṅgamānaṃ;

Bherīravena mahatā kari gajjitena,

Uddāmasāgara samaṃ nagaraṃ ahosi.

396.

Āmoditā ubhayavīthigatā kulitthi,

Vātāyanehi kanakābharaṇe khipiṃsu;

Sabbatthakaṃ kusumavassamavassayiṃsu,

Celāniceva bhamayiṃsunijuttamaṅge.

397.

Pācīnagopurasamīpamupāgatamhi,

Tasmiṃ rathe jaladhipiṭṭhigate’va pote;

Tuṭṭhā tahiṃ yatigaṇā manujā ca sabbe,

Sampujayiṃsu vividhehi upāyanehi.

398.

Katvā padakkhiṇamatho puramuttarena,

Dvārena so rathavaro bahi nikkhamitvā;

Ṭhāne mahindaminudhammakathāpavitte,

Aṭṭhāsi titthagamitā iva bhaṇḍanāvā.

399.

Ṭhāne tahiṃ dasanadhātuvaraṃ jinassa,

Laṅkissaro ratanavittakaraṇḍagabbhā;

Sañjhāghanā iva vidhuṃ bahinīharitvā,

Dassesi jānapada negama nāgarānaṃ.

400.

Tasmiṃ jane sapadi ābharaṇādivassa,

Maccantapītibharite abhivassayante;

Sānandivandijanamaṅgalagītakehi,

Sampāditesu mukharesu disāmukhesu.

401.

Hatthāravindanivahesu mahājanassa,

Candodaye’ca mukulattanamāgatesu;

Brahmāmarādijanitāmita sādhuvāde,

Tārāpathamhi bhuvanodara mottharante.

402.

Sādantadhātu sasikhaṇḍa samānavaṇṇā,

Raṃsīhi kunda navacandana paṇḍarehi;

Pāsāda gopura siluccaya pādapādiṃ,

Niddhota rūpiyamayaṃ’va akā khaṇena.

403.

Taṃ pāṭihāriya macintiya maccuḷāraṃ,

Disvāna ke tahīmahesu mahaṭṭhalomā;

Kevā’nayuṃ sakasakābharaṇāni gehaṃ,

Kevā na attapaṭilābhamavaṇṇayiṃsu.

404.

Ke nojahiṃsu sakadiṭṭhimalānubaddhaṃ,

Ke vā na buddhamahimaṃ abhipatthayiṃsu;

Ke nāma macchariyapāsavasā ahesuṃ,

Vatthuttayañca saraṇaṃ nagamiṃsu kevā.

405.

Laṅkissaro’pi navalakkha paribbayena,

Sabbaññudhātumatulaṃ abhipūjayitvā;

Taṃ dantadhātubhavanaṃ puna vaḍḍhayitvā,

Antepuramhi paṭivāsaramaccayittha.

406.

Dhātuṃ vihāramahayuttarameva netvā,

Pūjaṃ vidhātumanuvaccharamevarūpaṃ;

Rājā’tha kittisirimeghasamavhayo so,

Vārittalekha mabhilekhayi saccasandho.

407.

Vārittametamitare’pi pavattayantā,

Te buddhadāsapamukhā vasudhādhināthā;

Saddhādayādhikaguṇābharaṇābhirāmā,

Taṃ sakkariṃsu bahudhā jinadantadhātuṃ.

408.

Satthārā sambhatatthaṃ purimatarabhave sampajānaṃ pajānaṃ,

Sambodhiṃ tassa sabbāsavavigamakariṃ saddahanto’dahanto;

Sotaṃ tassa’ggadhamme nipuṇamati sataṃ saṅgamesaṅgamesaṃ,

Nibbāṇaṃ santamicche tibhavabhayapariccāgahetuṃ gahetuṃ.

Pañcamo paricchedo.



以下是完整的中文直译：
391
有些人穿上节日盛装而行，
有些手持装满花朵的盒子；
其他人携带香粉，
还有人持装饰精美的大伞。
392
于是楞伽王将舍利，
安置在月光般白马所驾，
珠宝光明照耀的最胜车上，
礼敬后说此言：
393
"牟尼主啊！如往菩提场证菩提，
如往庵婆罗树降服外道；
今为分享正法如往鹿野苑，
请自往相应供养处所。"
394
于是善巧适宜行为的国王，
放开无御者的宝车；
随后自己与大众一起，
作无比殊胜供养而行。
395
以大众欢呼声，
马匹遍布嘶鸣声，
大鼓声与象吼声，
城市如波涛汹涌大海。
396
欢喜的两旁街道贵妇，
从窗户抛洒金饰；
处处降下花雨，
摇动头上衣物。
397
当车驾如海上船只，
来到东门附近时；
那里所有沙门众与人众欢喜，
以种种供品供养。
398
然后绕城后从北门，
那最胜车驾出城外；
停在摩醯陀说法圣地，
如到达渡口的商船。
399
楞伽王在那处，
从宝贵匣中取出，
胜者最胜牙舍利，
如暮云中现月示众。
400
当众人立即降下，
充满极喜的饰品等雨；
欢喜歌手吉祥歌，
使诸方响亮。
401
当大众莲花手，
如月升时花蕾绽放；
梵天天人等发无量赞叹，
遍满星道与世间。
402
善逝牙舍利如月光色，
以茉莉新栴檀般白光，
使宫殿城门山峰树木等，
刹那如成银质般洁白。
403
见此不可思议极胜神变，
谁不身毛竖立？
谁不携自饰品归家？
谁不称赞自己获得？
404
谁不舍弃所执邪见垢染？
谁不希求佛陀威德？
谁还受制于悭吝？
谁不皈依三宝？
405
楞伽王以九十万钱财，
供养无比一切知者舍利；
再扩建牙舍利殿，
日日在宫中供养。
406
那名为吉帝斯利美伽的国王，
为每年如此带舍利往寺院，
举行供养，
守信者书写制度文书。
407
其他以佛陀奴为首的地主，
也延续此制度；
具信等殊胜功德庄严，
以多种方式恭敬胜者牙舍利。
408
知导师前生积集利益众生，
信其正等觉断尽一切漏；
以细密智寻求圣者最上法，
愿证寂静涅槃度脱三有怖畏。
第五品

409.

Yo candagomi racitevarasaddasatthe,

Ṭīkaṃ pasatthamakarittha ca pañcikāya;

Buddhappabhāvajana niṃca akā samanta,

Pāsādikāya vinayaṭṭhakathāya ṭīkaṃ.

410.

Aṅguttarāgamavaraṭṭhakathāya ṭīkaṃ,

Sammobhavibbhama vighātakariṃ akāsi;

Atthāya saṃyamigaṇassa padhānikassa,

Ganthaṃ akā vinayasaṅgahanāmadheyyaṃ.

411.

Santindriyassapaṭipatti parāyaṇassa,

Sallekha vutti niratassa samāhitassa;

Appicchatādi guṇayoga vibhusanassa,

Sambuddhasāsanamahodayakāraṇassa.

412.

Sabbesuācariyataṃ paramaṃ gatassa,

Satthesu sabbasamayantara kovidassa;

Sissenasāritanujassa mahādisāmi.

413.

Suddhanvayena karuṇādiguṇodayena,

Takkāgamādi kusalena visāradena;

Sabbattha patthaṭa sudhākararaṃsijāla,

Saṅkāsakittivisarena parikkhakena.

414.

Saddhādhanena sakhilena ca dhammakitti,

Nāmena rājagarunā cariyena eso;

Sotuppasādajanano jinadantadhātu,

Vaṃso kato nikhiladassipabhāvadīpo.



以下是完整的中文直译：
409
他为月光所造最胜声论，
作注释书并为五书作赞叹；
又造佛陀威力生起及，
清净律注释书之注疏。
410
为增支部注释书作注，
除灭迷乱疑惑；
为精进调御众之义，
造名为律摄的著作。
411
他寂静诸根专注修行，
乐行头陀少欲知足，
以少欲等功德庄严，
作正觉教兴盛因缘。
412
于一切处达最胜师位，
善通一切论典与各宗派；
向弟子说法之大师。
413
以净种姓与慈悲等功德，
善巧论典通达无碍；
如遍布月光网般，
具广大称誉的论师。
414
具信财温和，名为法称，
为王师行持者，
此生信之胜者牙舍利，
传记显示一切见者威力而作。


415.

Dhammo pavattatu cirāya munissarassa,

Dhamme ṭhitā vasumatīpatayo bhavantu;

Kāle pavassatu ghano nikhilā pajā’pi,

Aññoññamettipaṭilābhasukhaṃ labhantu.

以下是完整的中文直译：
415
愿牟尼主正法长久住世，
愿地主众安住于法中；
愿及时降雨一切众生，
愿获得彼此慈爱之乐。

